Οι ισχυρότεροι παράγοντες της παγκόσμιας ναυτιλιακής βιομηχανίας συγκεντρώνονται αυτή την εβδομάδα στην Αθήνα για την ετήσια Διεθνή Έκθεση Ναυτιλίας με κυρίαρχο θέμα τα Στενά του Ορμούζ.
Ο Πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, έχει δηλώσει ότι το άνοιγμα των Στενών είναι επικείμενο. Αξιωματούχοι της κυβέρνησής του υποστηρίζουν ότι πλοία έχουν αρχίσει να διέρχονται από το ζωτικής σημασίας αυτό θαλάσσιο πέρασμα.
Ωστόσο, οι περισσότεροι επικεφαλής ναυτιλιακών εταιρειών εξακολουθούν να αρνούνται να στείλουν τα φορτηγά πλοία τους μέσω του διαύλου μήκους 21 μιλίων, μέχρι οι ΗΠΑ και το Ιράν να καταλήξουν σε μια οριστική ειρηνευτική συμφωνία που θα περιλαμβάνει την ασφαλή επαναλειτουργία των Στενών, όπως μεταδίδει το CNN.
Το κλείσιμο των Στενών εξακολουθεί να αποκόπτει από τις παγκόσμιες αγορές το 20% της παγκόσμιας προσφοράς πετρελαίου, καθώς και σημαντικές ποσότητες υγροποιημένου φυσικού αερίου και λιπασμάτων που είναι απαραίτητα για τη λειτουργία της παγκόσμιας οικονομίας.
Αφού οι τιμές του πετρελαίου υποχώρησαν την περασμένη εβδομάδα λόγω των προσδοκιών για συμφωνία επαναλειτουργίας των Στενών, τα συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης πετρελαίου εκτινάχθηκαν τη Δευτέρα, μετά την αναζωπύρωση των συγκρούσεων στην περιοχή το Σαββατοκύριακο και τις αναφορές ότι το Ιράν διέκοψε τις ειρηνευτικές διαπραγματεύσεις.
Σύμφωνα με την εταιρεία ερευνών αγοράς Kpler, μόλις επτά πλοία διέσχισαν τα Στενά την Παρασκευή -πέντε εισήλθαν και δύο εξήλθαν. Το Σαββατοκύριακο μόνο τέσσερα επιπλέον πλοία εγκατέλειψαν την περιοχή. Υπό φυσιολογικές συνθήκες, περίπου 100 φορτηγά πλοία διέρχονται καθημερινά από την υδάτινη αυτή οδό, σύμφωνα με τον πάροχο ναυτιλιακών δεδομένων Lloyd's List.
"Η κίνηση παραμένει εξαιρετικά περιορισμένη", δήλωσε ο Matt Smith, διευθυντής έρευνας εμπορευμάτων της Kpler. "Πέρα από λίγα δεξαμενόπλοια που διασχίζουν καθημερινά τα Στενά, η δίοδος παραμένει ουσιαστικά κλειστή", σημείωσε χαρακτηριστικά.
Καθώς η τρέχουσα κυκλοφορία αποτελεί μόνο ένα μικρό κλάσμα της συνηθισμένης, οι παράγοντες της βιομηχανίας δεν θεωρούν ότι θα υπάρξει ουσιαστική επίδραση στις παγκόσμιες αγορές.
Θα χρειαστούν περισσότερα από έναν "περιορισμένο αριθμό επιτυχημένων διελεύσεων" για να αποκατασταθεί η εμπιστοσύνη, δήλωσε ο Gene Seroka, επικεφαλής του λιμανιού του Los Angeles, ο οποίος εργάστηκε επί πέντε χρόνια στη Μέση Ανατολή για τη ναυτιλιακή εταιρεία American President Lines.
"Το μεγαλύτερο ζήτημα είναι αν οι μεταφορείς, οι ασφαλιστικές εταιρείες και οι διαχειριστές πλοίων έχουν επαρκή εμπιστοσύνη στο μακροπρόθεσμο περιβάλλον ασφάλειας ώστε να επαναφέρουν τα κανονικά δρομολόγια", επισήμανε.
Οι προσπάθειες του περασμένου μήνα να συνοδεύσει ο αμερικανικός στρατός εμπορικά πλοία εκτός των Στενών μέσω του προγράμματος "Project Freedom" αποδείχθηκαν βραχύβιες.
Παρά τις αναφορές για νέες ναυτικές συνοδείες τις τελευταίες ημέρες, εκπρόσωπος της Κεντρικής Διοίκησης των ΗΠΑ δήλωσε ότι κάτι τέτοιο δεν έχει συμβεί.
"Παρότι οι αμερικανικές δυνάμεις δεν συνοδεύουν πλοία, συνεχίζουμε να επικοινωνούμε και να συντονιζόμαστε με τα εμπορικά σκάφη που επιδιώκουν να διέλθουν ελεύθερα και με ασφάλεια από τα Στενά του Ορμούζ", δήλωσε ο πλοίαρχος Tim Hawkins.
Πηγές της ναυτιλιακής βιομηχανίας επιβεβαιώνουν ότι θα χρειαστεί χρόνος μέχρι να αποκατασταθεί η κανονική κυκλοφορία.
"Η γενική μας εκτίμηση είναι ότι η απειλή για τα πλοία που διασχίζουν τα Στενά παραμένει σημαντική και δεν θα δούμε πλήρη αποκατάσταση της κυκλοφορίας μέχρι να υπάρξει ισχυρότερη εγγύηση ασφαλούς διέλευσης", δήλωσε πηγή της πετρελαϊκής βιομηχανίας.
Τη Δευτέρα, ένα φορτηγό πλοίο που έπλεε στο βόρειο τμήμα του Περσικού Κόλπου επλήγη από άγνωστο βλήμα, σύμφωνα με βρετανικό οργανισμό ναυτικής ασφάλειας. Από την έναρξη του πολέμου έχουν καταγραφεί 39 επιθέσεις κατά πλοίων και 11 θάνατοι στην περιοχή, σύμφωνα με τον International Maritime Organization.
Τα πλοία μεταφοράς εμπορευματοκιβωτίων, τα οποία συνήθως μεταφέρουν τρόφιμα και άλλα αγαθά στα κράτη του Κόλπου, έχουν επίσης εγκλωβιστεί λόγω του κλεισίματος των Στενών. Η Maersk, μία από τις μεγαλύτερες εταιρείες μεταφοράς εμπορευματοκιβωτίων στον κόσμο, δεν έχει αποπλεύσει με κανένα πλοίο από τα μέσα Μαΐου. Έξι πλοία της εξακολουθούν να βρίσκονται εγκλωβισμένα στον Κόλπο.
Πηγές της ναυτιλιακής βιομηχανίας τόνισαν ότι είναι κρίσιμο να μην επιβληθούν περιορισμοί ή πρόσθετα τέλη στα πλοία όταν επαναλειτουργήσουν τα Στενά.
"Καθώς η ναυτιλία δέχεται ολοένα και μεγαλύτερη πίεση από γεωπολιτικά γεγονότα, πρέπει να κάνουμε ό,τι μπορούμε για να συνεργαστούμε, ώστε να βάζουμε πάντα πρώτη την ασφάλεια των ναυτικών", δήλωσε ο Arsenio Dominguez στο ναυτιλιακό συνέδριο στην Ελλάδα, τη Δευτέρα.
"Καλώ τη βιομηχανία να σταθεί στο πλευρό του International Maritime Organization στην υπεράσπιση της αρχής της ελευθερίας της ναυσιπλοΐας, συμπεριλαμβανομένης της απόρριψης διοδίων και διακριτικών μέτρων διέλευσης."
Τα ναύλα μεταφοράς στον υπόλοιπο κόσμο έχουν ήδη αυξηθεί λόγω των διαταραχών. Η Heidmar, ελληνική εταιρεία διαχείρισης δεξαμενόπλοιων, ανακοίνωσε αύξηση άνω του 200% στα έσοδα το πρώτο τρίμηνο του έτους σε σύγκριση με πέρυσι, κυρίως λόγω των — όπως τα περιέγραψε ο CEO Pankaj Khanna — "ιστορικά υψηλών" ναύλων.
Ο CEO της Chevron, Mike Wirth, δήλωσε ότι θα χρειαστεί χρόνος για να αποκατασταθεί η εμπιστοσύνη που έχει κλονιστεί από τον πόλεμο.
"Χρειάζεται να επιστρέψουν νέα πλοία στην αγορά, και οι πλοιοκτήτες πρέπει να νιώσουν άνετα να στέλνουν πληρώματα πίσω, μετά από μήνες εγκλωβισμού", είπε σε συνέντευξή του στο Bloomberg την Παρασκευή. "Η εκκαθάριση αποθεμάτων ώστε να επανεκκινήσουν τα κοιτάσματα πετρελαίου και η αποκατάσταση ζημιών δεν θα γίνει από τη μια μέρα στην άλλη."