Ο πρεσβευτής των ΗΠΑ στην Τουρκία και ειδικός απεσταλμένος για τη Συρία, Τομ Μπάρακ, δήλωσε την Πέμπτη ότι η Αίγυπτος δεν συμμετέχει στη Συμφωνία της Μέκκας, επειδή έχει ήδη συνθήκη με το Ισραήλ και συμφωνία ασφαλείας με την Ελλάδα, δίνοντας έτσι μια αμερικανική εξήγηση για την απουσία του Καΐρου από το νέο αμυντικό σύμφωνο μεταξύ Τουρκίας, Σαουδικής Αραβίας και Πακιστάν.
"Η Αίγυπτος είναι εκτός της Συμφωνίας της Μέκκας. Γιατί; Επειδή έχει ήδη συνθήκη με το Ισραήλ και έχει ήδη συμφωνία ασφαλείας με την Ελλάδα", δήλωσε ο Μπάρακ στην εναρκτήρια διοργάνωση του Global Perspectives του CNN, με επίκεντρο τη Μέση Ανατολή και τον Κόλπο, στην Ντόχα, όπως μεταδίδει το turkiyetoday. Συνέκρινε τον τρόπο με τον οποίο δοκιμάζονται τέτοιου είδους δεσμεύσεις με το Άρθρο 5 του ΝΑΤΟ, επισημαίνοντας ότι οι παραβιάσεις "χρειάζονται χρόνο" μέχρι να αποσαφηνιστεί η αποστολή.
Το Κάιρο δεν έχει δώσει δημοσίως κάποια εξήγηση για την απόφασή του να μείνει εκτός. Οι δηλώσεις του Μπάρακ ήταν από τις πιο άμεσες τοποθετήσεις Αμερικανού αξιωματούχου σχετικά με ένα σύμφωνο στο οποίο η Ουάσιγκτον δεν έχει υπογράψει.
Η Τουρκία, η Σαουδική Αραβία και το Πακιστάν υπέγραψαν τη Συμφωνία Κοινής Άμυνας της Μέκκας στις 7 Αυγούστου 2026, στη Μέκκα. Η βασική διάταξή της προβλέπει ότι μια ένοπλη επίθεση εναντίον οποιασδήποτε από τις τρεις χώρες συνιστά επίθεση εναντίον όλων, διατύπωση ανάλογη με εκείνη του Άρθρου 5, της ρήτρας συλλογικής άμυνας της ιδρυτικής συνθήκης του ΝΑΤΟ. Ο υπουργός Εξωτερικών Χακάν Φιντάν έχει δηλώσει ότι οι τρεις χώρες θα διαβουλεύονται προκειμένου να αποφασίσουν πώς θα αντιδράσουν σε επίθεση εναντίον ενός μέλους, ενώ οι υπογράφοντες περιγράφουν τη συμφωνία ως ανοιχτή και σε άλλες χώρες.
Ο πρόεδρος Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν δήλωσε στα μέσα Αυγούστου ότι η προσχώρηση της Αιγύπτου είναι "πιθανή", ενώ ο Φιντάν έχει αναφέρει ότι η πόρτα παραμένει ανοιχτή. Ωστόσο, το Κάιρο εξακολουθεί να βρίσκεται εκτός του συμφώνου.
Η Αίγυπτος έχει προσεγγίσει περισσότερο τη Σαουδική Αραβία, αλλά με τους δικούς της όρους. Η Βουλή των Αντιπροσώπων της χώρας ψήφισε τη Δευτέρα υπέρ της εξουσιοδότησης του προέδρου Αμπντέλ Φατάχ αλ Σίσι να λάβει τα αναγκαία μέτρα για την υποστήριξη της Σαουδικής Αραβίας. Ο Σίσι έχει δηλώσει ότι οποιαδήποτε υποστήριξη θα αφορά την υπεράσπιση του σαουδαραβικού εδάφους και "δεν θα περιλαμβάνει επίθεση κατά της Υεμένης".
Η περιοχή αναλαμβάνει τη διαχείριση της δικής της ασφάλειας
Ο Μπάρακ παρουσίασε αυτή την ευρύτερη μετατόπιση ως θετική εξέλιξη. Όπως δήλωσε, οι ΗΠΑ δεν μπορούν να επιλύσουν τα πάντα και η ανάληψη της ευθύνης από την ίδια την περιοχή, μέσω νέων συμμαχιών, είναι "απολύτως η απάντηση". Πρόσθεσε ότι αυτό "απαιτεί χρόνο", "απαιτεί υπομονή" και "απαιτεί ανάληψη ευθυνών".
Αναγνώρισε ότι η διαδικασία έχει κόστος, λέγοντας ότι "όλοι περνούν δύσκολα", υποστήριξε, ωστόσο, ότι το τελικό αποτέλεσμα δεν θα είναι ένας νέος πόλεμος. Περιέγραψε αυτή την εξέλιξη ως το πρόγραμμα του προέδρου και δήλωσε ότι ο πρόεδρος "θα τα καταφέρει".
Αναφερόμενος στο Ιράν, ο Μπάρακ δήλωσε ότι δεν υπάρχει άμεση πυρηνική απειλή και ότι η περιοχή θα βρει τον τρόπο να διαχειριστεί το ζήτημα των Στενών. Είπε ότι αντίπαλος υπήρξαν οι Φρουροί της Επανάστασης και όχι ο ιρανικός λαός.
Οι ΗΠΑ απορρίπτουν την ιδέα του "Μεγάλου Ισραήλ"
Ο Μπάρακ απέρριψε την άποψη ότι το Ισραήλ επιδιώκει τη δημιουργία ενός "Μεγάλου Ισραήλ", χαρακτηρίζοντάς την ψευδαίσθηση που προωθούν οι πολιτικοί αντίπαλοι του Ισραήλ. "Ο δρόμος δεν οδηγεί σε ένα Μεγάλο Ισραήλ", δήλωσε.
Είπε ότι το Ισραήλ είχε το δικαίωμα να επαναπροσδιορίσει τις συνθήκες κατά μήκος των συνόρων του μετά τις επιθέσεις της 7ης Οκτωβρίου 2023, υπό την ηγεσία της Χαμάς, πρόσθεσε, ωστόσο, ότι "αυτό απαιτεί χρόνο". Συμπλήρωσε ότι αναμένει αναδιάταξη του πολιτικού σκηνικού στο Ισραήλ, ανεξάρτητα από το αποτέλεσμα των εκλογών του.