Ν. Δένδιας στη Διάσκεψη Αρχηγών Ενόπλων Δυνάμεων Βαλκανίων: Η ασφάλεια στα Βαλκάνια δεν είναι υπόθεση ενός μόνο κράτους - Αποτελεί συλλογική μας ευθύνη

Η έξαρση περιφερειακών κρίσεων και η επανεμφάνιση αναθεωρητικών αντιλήψεων δοκιμάζουν ευθέως τη διεθνή τάξη ασφάλειας. Δοκιμάζουν το Διεθνές Δίκαιο έναντι της λογικής της επιβολής διά της ισχύος. Μας υπενθυμίζουν ότι η κυριαρχία προϋποθέτει την ικανότητα να υπερασπιζόμαστε τον εαυτό μας με αξιόπιστο τρόπο». Τα παραπάνω υπογράμμισε ο υπουργός Εθνικής Άμυνας, Νίκος Δένδιας, στον χαιρετισμό που απηύθυνε στην 19η Διάσκεψη των Αρχηγών των Γενικών Επιτελείων Ενόπλων Δυνάμεων των Βαλκανικών Χωρών που πραγματοποιείται στη Θεσσαλονίκη.

Συνεργασία στα Βαλκάνια

Ειδικά για την περιοχή των Βαλκανίων, ο κ. Δένδιας είπε ότι η πραγματικότητα αυτή έχει ιδιαίτερη βαρύτητα και τόνισε: «Τα Βαλκάνια, η Βαλκανική Χερσόνησος, υπήρξαν ιστορικά η πυριτιδαποθήκη της Ευρώπης. Η περιοχή μας έχει υποστεί αστάθεια, συγκρούσεις, αναταραχές μεταξύ εθνοτήτων και αλλαγές συνόρων. Γνωρίζει, συνεπώς, ίσως καλύτερα απ' όλους, από την ίδια της την ιστορική εμπειρία, ότι η ειρήνη δεν είναι δεδομένη. Ούτε μπορούμε να παραγνωρίζουμε το γεγονός ότι ανεπίλυτα ζητήματα, όπως το Κοσσυφοπέδιο, ο διάλογος Βελιγραδίου-Πρίστινας και η θεσμική σταθερότητα της Βοσνίας-Ερζεγοβίνης, εξακολουθούν να απαιτούν σύνεση, υπευθυνότητα, σεβασμό στη διεθνή νομιμότητα και σταθερή προσήλωση στη σταθερότητα της Βαλκανικής Χερσονήσου, της κοινής μας εστίας. Ακριβώς γι' αυτό, το θετικό κλίμα συνεργασίας που έχει διαμορφωθεί σήμερα πρέπει να αξιοποιηθεί. Φυσικά, με πλήρη σεβασμό στο Διεθνές Δίκαιο. Με σταθερή βούληση να μειωθούν οι εστίες έντασης και να κινηθούμε προς οριστικές λύσεις στις μακροχρόνιες προκλήσεις της περιοχής και της εποχής μας. Αυτό, όμως, προϋποθέτει εμπιστοσύνη και, όπως πάντα, ανοιχτούς διαύλους επικοινωνίας. Εμπιστοσύνη μεταξύ των στρατιωτικών ηγεσιών. Συνεργασία μεταξύ κρατών που γνωρίζουν ότι η σταθερότητα της περιοχής απαιτεί πράξεις ευθύνης. Με αμοιβαία κατανόηση των δυνατοτήτων, των περιορισμών και των υποχρεώσεων κάθε χώρας, με σεβασμό για κάθε χώρα».

Η ασφάλεια στα Βαλκάνια δεν είναι υπόθεση ενός μόνο κράτους

Στη συνέχεια ο υπουργός Εθνικής Άμυνας αναφέρθηκε στη σημασία του θεσμού των ετήσιων Συναντήσεων των Αρχηγών των Γενικών Επιτελείων και σημείωσε: «Η πραγματοποίηση 19 Συναντήσεων διαλόγου συνιστά επιβεβαίωση μιας βασικής παραδοχής: η ασφάλεια στα Βαλκάνια δεν είναι υπόθεση ενός μόνο κράτους. Αποτελεί συλλογική μας ευθύνη. Οι Ένοπλες Δυνάμεις των χωρών που συνυπάρχουν στον ίδιο γεωγραφικό χώρο, παρά τις διαφορετικές ιστορικές τους διαδρομές, καλούνται όπως πάντα να αναζητήσουν κοινό έδαφος απέναντι σε προκλήσεις που υπερβαίνουν τα εθνικά μας σύνορα. Γνωρίζετε πολύ καλά ότι βρισκόμαστε σε μια εποχή γρήγορων και εκτεταμένων αλλαγών. Οι σύγχρονες συγκρούσεις μεταβάλλουν με ταχύτητα τις παραδοχές της στρατιωτικής άμυνας και αποτροπής, καθώς και την ανθεκτικότητα των κρίσιμων εθνικών υποδομών. Η τεχνολογία, τα μη επανδρωμένα συστήματα, οι κυβερνοαπειλές, οι υβριδικές μορφές πολέμου και η διασύνδεση των πεδίων επιχειρήσεων έχουν αλλάξει θεμελιωδώς τον τρόπο με τον οποίο αντιλαμβανόμαστε την αποτροπή και την επιχειρησιακή ετοιμότητα. Τίποτε δεν μπορεί να θεωρείται πια δεδομένο. Με αυτή ακριβώς την παραδοχή, οι Ένοπλες Δυνάμεις πρέπει επίσης να αλλάξουν. Στην Ελλάδα, με την «Ατζέντα 2030», τη μεγαλύτερη μεταρρύθμιση των Ενόπλων Δυνάμεων στη σύγχρονη ιστορία της χώρας, αλλάζουμε τις δομές, τις δυνατότητες, το επιχειρησιακό δόγμα και περισσότερο απ' όλα, τη θεσμική μας αντίληψη. Όλα αυτά γίνονται με ένα σκοπό: Ένοπλες Δυνάμεις ικανές να ανταποκρίνονται στις απειλές της νέας εποχής. Δεν είναι πλέον η αριθμητική υπεροχή σε όπλα και πυρομαχικά αυτό που εξασφαλίζει την κυριαρχία, αλλά μάλλον η γρήγορη ενσωμάτωση και υιοθέτηση της τεχνολογίας αιχμής και της καινοτομίας. Η ειρήνη απαιτεί δίκαιο και ισχύ, καθώς επίσης ετοιμότητα και ευθύνη».

Η Ελλάδα είναι ένθερμος υποστηρικτής της ευρωπαϊκής προοπτικής των Δυτικών Βαλκανίων

Ο κ. Δένδιας μίλησε για την επιχειρησιακή αξία της Διαβαλκανικής Συνόδου, την αναγκαιότητα κοινής αντιμετώπισης απειλών και δήλωσε τη σταθερή προσήλωση της Ελλάδας στην ευρωπαϊκή προοπτική των Δυτικών Βαλκανίων.

«Η Σύνοδος αυτή αποτελεί πλαίσιο συντονισμού, συνεργασίας και οικοδόμησης κοινής επιχειρησιακής αντίληψης μεταξύ των Γενικών Επιτελείων μας», είπε και συμπλήρωσε: «Δεν είναι μόνο ένα φόρουμ για την απλή ανταλλαγή απόψεων. Στόχος του είναι η διαμόρφωση των πρακτικών θεμελίων για την κοινή πολιτικό-στρατιωτική συνεργασία. Χωρίς κοινή αξιολόγηση του περιβάλλοντος ασφαλείας και χωρίς σαφή κατανόηση των σύγχρονων υβριδικών απειλών, δεν μπορεί να επιτευχθεί αποτελεσματικός συντονισμός. Οι απειλές είναι συγκεκριμένες. Τρομοκρατία, οργανωμένο έγκλημα, κυβερνοεπιθέσεις, εργαλειοποίηση των μεταναστευτικών ροών, πολυεπίπεδες απειλές κατά κρίσιμων υποδομών. Απειλές που δεν περιορίζονται στα σύνορα ενός κράτους και δεν αντιμετωπίζονται μέσω μεμονωμένων εθνικών αντιδράσεων. Απαιτείται, πάνω από όλα, κοινή αντίληψη της απειλής, ανταλλαγή πληροφοριών, έγκαιρη προειδοποίηση, διαλειτουργικότητα μέσων και διαδικασιών και δυνατότητα συντονισμένης αντίδρασης. Οι Ένοπλες Δυνάμεις των χωρών μας καλούνται να προσαρμοστούν με ταχύτητα και καθαρή αντίληψη των νέων υβριδικών απειλών. Εμείς, στη χώρα μου την Ελλάδα, έχουμε σαφή αντίληψη του ρόλου μας. Ως ευρωπαϊκό κράτος με βαλκανική ταυτότητα, ιστορική εμπειρία και θεσμική ευθύνη. Ως χώρα που λειτουργεί ως γέφυρα διαλόγου και ως κόμβος περιφερειακής διαλειτουργικότητας. Για εμάς, για την Ελλάδα, η σταθερότητα και η ευημερία των Βαλκανίων συνιστούν ζωτικό εθνικό συμφέρον. Ό,τι ενισχύει έναν από εμάς, όταν εντάσσεται σε πλαίσιο πραγματικής συνεργασίας, πιστεύουμε ότι ενισχύει το σύνολο. Διότι η ασφάλεια των Βαλκανίων είναι και Ευρωπαϊκή υπόθεση. Η Ελλάδα υπήρξε ένθερμος υποστηρικτής της Ευρωπαϊκής προοπτικής των Δυτικών Βαλκανίων ήδη από το 2003, με την Ατζέντα της Θεσσαλονίκης. Με χαροποιεί το γεγονός ότι και αυτή η Σύνοδος, επίσης, ξεκίνησε εδώ, στην Θεσσαλονίκη, το 2007».

Κατά το άνοιγμα των εργασιών της Διάσκεψης ο Αρχηγός ΓΕΕΘΑ, στρατηγός Δημήτριος Χούπης τόνισε πως η Ελλάδα αποδίδει ιδιαίτερη σημασία στην περιφερειακή συνεργασία στα Βαλκάνια και σημείωσε: «Πιστεύουμε ακράδαντα ότι η ανοικτή επικοινωνία, η αμοιβαία εμπιστοσύνη και η συντονισμένη δράση μεταξύ των Ενόπλων Δυνάμεών μας είναι απαραίτητες για την αντιμετώπιση κοινών προκλήσεων και την ενίσχυση της σταθερότητας στη γειτονιά μας».

Παράλληλα εξέφρασε τη βεβαιότητα ότι η φετινή Σύνοδος θα ενισχύσει περαιτέρω τη συνεργασία και θα συμβάλει ουσιαστικά στην ασφάλεια, τη σταθερότητα και την επαύξηση της ανθεκτικότητας στην περιοχή μας.

«Αποτελεί ιδιαίτερη τιμή και χαρά να καλωσορίζω στη Θεσσαλονίκη τους Αρχηγούς των Γενικών Επιτελείων Ενόπλων Δυνάμεων των βαλκανικών χωρών, ενόψει της 19ης Συνόδου των Αρχηγών των Γενικών Επιτελείων Ενόπλων Δυνάμεων των Βαλκανικών χωρών για τη στρατιωτική συνεργασία» είπε ο κ. Χούπης και πρόσθεσε:

«Η σημαντική αυτή περιφερειακή πρωτοβουλία έχει εξελιχθεί με τα χρόνια σε μια πολύτιμη πλατφόρμα για διάλογο, αμοιβαία κατανόηση και ουσιαστική στρατιωτική συνεργασία μεταξύ των Ενόπλων Δυνάμεων των βαλκανικών χωρών. Βασίζεται στη συμμετοχή, στις κοινές αξίες, στα κοινά συμφέροντα και στη συλλογική δέσμευση για ειρήνη, ασφάλεια και σταθερότητα στην περιοχή μας.

Eίναι γνωστό ότι βρισκόμαστε σε μια περίοδο αυξημένης γεωπολιτικής αβεβαιότητας, ταχύτατων τεχνολογικών εξελίξεων και ολοένα πιο σύνθετων προκλήσεων ασφάλειας. Οι συνεχιζόμενες συγκρούσεις στην Ουκρανία και στη Μέση Ανατολή εξακολουθούν να προκαλούν σοβαρές συνέπειες για την περιφερειακή και ευρωπαϊκή ασφάλεια, υπενθυμίζοντάς μας παράλληλα τις βαθιές ανθρωπιστικές επιπτώσεις του σύγχρονου πολέμου, ιδιαίτερα στους άμαχους πληθυσμούς.

Στο πλαίσιο αυτό, η φετινή Σύνοδος είναι αφιερωμένη στο θέμα: «Προκλήσεις και Καινοτομία στην Πολιτική Προστασία: Προσαρμογή στις Νέες Πραγματικότητες του Πολέμου». Το θέμα αυτό είναι επίκαιρο, σημαντικό και ουσιώδες. Αντικατοπτρίζει την ανάγκη να ενσωματώσουμε περαιτέρω την Πολιτική Προστασία στη στρατιωτική σχεδίαση και διεξαγωγή των αποστολών, ιδιαίτερα σε ένα σύνθετο και απαιτητικό επιχειρησιακό περιβάλλον.

Κατά τις επόμενες δύο ημέρες θα έχουμε την ευκαιρία να ανταλλάξουμε απόψεις σχετικά με το εξελισσόμενο περιβάλλον ασφάλειας, να αξιολογήσουμε τους υφιστάμενους μηχανισμούς συνεργασίας και να διερευνήσουμε νέους τρόπους ενίσχυσης του συντονισμού, της ανταλλαγής πληροφοριών, της εκπαίδευσης, των ασκήσεων και της πρακτικής συνεργασίας μεταξύ των Ενόπλων Δυνάμεών μας.

Θα επωφεληθούμε επίσης από τις πολύτιμες εισηγήσεις διακεκριμένων ομιλητών, οι οποίοι θα προσφέρουν σημαντικές προσεγγίσεις σχετικά με την καινοτομία, την αμυντική βιομηχανία, τη θαλάσσια ασφάλεια και τις ευρύτερες προκλήσεις που επηρεάζουν την περιοχή μας και πέραν αυτής.

Η Ελλάδα αποδίδει ιδιαίτερη σημασία στην περιφερειακή συνεργασία στα Βαλκάνια. Πιστεύουμε ακράδαντα ότι η ανοικτή επικοινωνία, η αμοιβαία εμπιστοσύνη και η συντονισμένη δράση μεταξύ των Ενόπλων Δυνάμεών μας είναι απαραίτητες για την αντιμετώπιση κοινών προκλήσεων και την ενίσχυση της σταθερότητας στη γειτονιά μας».

ΑΠΕ-ΜΠΕ