Αντιδράσεις έχουν προκληθεί από την πρόταση του Πέδρο Σάντσεθ να επιβάλει φόρο 100% για τα σπίτια στην Ισπανία που αγοράζουν κάτοικοι χωρών εκτός ΕΕ, όπως το Ηνωμένο Βασίλειο.
Ο Σάντσεθ δήλωσε ότι το πρωτοφανές μέτρο είναι απαραίτητο για να αντιμετωπιστεί η στεγαστική κρίση στη χώρα.
"Η Δύση αντιμετωπίζει μια αποφασιστική πρόκληση: Να μη γίνει μια κοινωνία διαιρεμένη σε δύο τάξεις, τους πλούσιους ιδιοκτήτες και τους φτωχούς ενοικιαστές", τόνισε.
Οι κάτοικοι τρίτων χωρών αγόρασαν 27.000 ακίνητα στην Ισπανία το 2023, δήλωσε σε οικονομικό φόρουμ στη Μαδρίτη, "όχι για να ζήσουν" αλλά "για να βγάλουν χρήματα από αυτά". "Κάτι που, στο πλαίσιο της έλλειψης που βρισκόμαστε, προφανώς δεν μπορούμε να επιτρέψουμε", πρόσθεσε.
Η κίνηση αυτή αποσκοπεί στο να δοθεί προτεραιότητα στις διαθέσιμες κατοικίες για τους κατοίκους, δήλωσε ο Ισπανός πρωθυπουργός.
Ο Σάντσεθ, σύμφωνα με το BBC, δεν έδωσε περισσότερες λεπτομέρειες σχετικά με τον τρόπο λειτουργίας του φόρου ούτε χρονοδιάγραμμα για την υποβολή του προς έγκριση στο κοινοβούλιο, όπου συχνά δυσκολεύεται να συγκεντρώσει επαρκείς ψήφους για να περάσει τη νομοθεσία.
Όπως αναφέρει το Bloomberg, η κυβέρνηση συνασπισμού μειοψηφίας του σοσιαλιστή πρωθυπουργού δεν έχει ακόμη αποστείλει στο ισπανικό κοινοβούλιο την επίσημη πρόταση για την αύξηση του φόρου στις αγορές ακινήτων από πολίτες εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης που δεν διαθέτουν άδεια παραμονής στην ΕΕ.
Οι προσπάθειες να περάσει τόσο η φορολογική όσο και η στεγαστική νομοθεσία τους τελευταίους μήνες δείχνουν ότι ο Σάντσεθ είναι πιθανό να δυσκολευτεί να κερδίσει τα ετερόκλητα πολιτικά κόμματα στα οποία πρέπει να στηριχθεί για υποστήριξη.
Το κύριο πρόβλημα του Σάντσεθ είναι ότι 2 από τα τουλάχιστον 8 κόμματα με τα οποία πρέπει να διαπραγματευτεί είναι δεξιόστροφες φιλοεπιχειρηματικές ομάδες που δεν ευθυγραμμίζονται πάντα με τις πολιτικές του. Ειδικότερα, η καταλανική αποσχιστική ομάδα Junts ηγήθηκε πέρυσι μιας επιτυχημένης επίθεσης εναντίον μιας κυβερνητικής προσπάθειας να αλλάξει το φορολογικό καθεστώς για τα επενδυτικά κεφάλαια ακινήτων.
Ο πρωθυπουργός χρειάζεται την υποστήριξη της Junts, που έχει επτά βουλευτές, για να περάσει οποιονδήποτε νόμο, και τον Δεκέμβριο το εν λόγω καταλανικό κόμμα κάλεσε τον Σάντσεθ να ζητήσει ψήφο εμπιστοσύνης. Ο πρωθυπουργός έχει δηλώσει μέχρι στιγμής ότι δεν θα το κάνει, γεγονός που καθιστά δύσκολη τη συμφωνία για οποιεσδήποτε νέες νομοθετικές προτάσεις έως ότου ληφθεί επίσημη απόφαση για την ψηφοφορία αυτή.
Ούτε η Junts ούτε το PNV -ένα φιλοεπιχειρηματικό, βασκικό, εθνικιστικό κόμμα- έχουν ακόμη αναλύσει διεξοδικά την πρόταση για τον φόρο ακίνητης περιουσίας, καθώς αναμένουν ένα επίσημο σχέδιο, σύμφωνα με άτομα με γνώση επί του ζητήματος. Και τα δύο κόμματα έχουν επίσης τις δικές τους προτάσεις για τη στέγαση.
Την κατάσταση περιπλέκει περαιτέρω το γεγονός ότι ο έλεγχος της φορολογίας των ακινήτων ανήκει στις περιφερειακές κυβερνήσεις και όχι στην κεντρική διοίκηση, σύμφωνα με έκθεση της Banco de Sabadell SA.
"Δεν είναι προφανές ότι το μέτρο είναι αποτελεσματικό, καθώς θα πρέπει να εγκριθεί από το κοινοβούλιο", αναφέρει η Sabadell στην έκθεση. "Η κυβέρνηση πρέπει να προσαρμόσει τον φόρο στο φορολογικό καθεστώς, το οποίο, σε θέματα στέγασης, είναι αρμοδιότητα των περιφερειακών διοικήσεων".
Ένα άλλο ζήτημα είναι ότι άλλα μέρη του πακέτου μέτρων του Σάντσεθ, το οποίο, όπως λέει, στοχεύει να συμβάλει στην αντιμετώπιση της έλλειψης κατοικιών στη χώρα, μπορεί επίσης να αντιμετωπίσει ευρεία αντίθεση από άλλα κόμματα, που το καθένα έχει τις δικές του προτάσεις. Τα κόμματα αυτά κυμαίνονται από το συντηρητικό Λαϊκό Κόμμα, το οποίο είναι η μεγαλύτερη ομάδα της αντιπολίτευσης, μέχρι το Sumar, τον μικρότερο εταίρο της κυβέρνησης στον συνασπισμό.
Βρετανοί αγοραστές αναζητούν εναλλακτικές
Την ώρα που ο Σάντσεθ ανακοίνωσε τα σχέδιά του, Βρετανοί αγοραστές αρχίζουν να αναζητούν εναλλακτικές. Μιλώντας στο BBC, εκφράζουν τον προβληματισμό τους για την επιβολή φόρου. "Θα μπορούσαμε να εξετάσουμε το ενδεχόμενο να αγοράσουμε γρήγορα πριν από την επιβολή του φόρου, αλλά δεν ξέρουμε τι μπορεί να συμβεί στο μέλλον", είπε η Μισέλ Χάγιες.
"Η πώληση θα μπορούσε να είναι δύσκολη αν δεν μπορούμε πλέον να πουλήσουμε σε μη κατοίκους, ειδικά ένα ακίνητο για εξοχικό ακίνητο σε τουριστική περιοχή", πρόσθεσε.
Η 59χρονη δήλωσε ότι συμμερίζεται το στεγαστικό πρόβλημα που αντιμετωπίζει η Ισπανία, αλλά διερωτήθηκε: "Πόσοι εργαζόμενοι Ισπανοί θέλουν ούτως ή άλλως να ζουν σε εξοχικές κατοικίες σε αυτές τις τουριστικές περιοχές;".
Ο Μάρτιν Κράβεν, από το Λονδίνο, δήλωσε ότι έψαχνε να αγοράσει στην Ισπανία φέτος, αλλά το ξανασκέφτεται. "Θα κοιτάξω την Κύπρο τώρα", τόνισε.\
Ο Τζούλιαν, 54 ετών, από το Surrey, δήλωσε ότι η Ισπανία ήταν η πρώτη του επιλογή για να αγοράσει εξοχικό σπίτι, αλλά τώρα "φαίνεται πιο επισφαλής" από άλλες χώρες.
"Θα ήθελα να βρίσκομαι εκεί τέσσερις με έξι μήνες το χρόνο, επίσης να ταξιδεύω, να ξοδεύω χρήματα, να αγοράζω φαγητό και ποτό, να πληρώνω φόρους", δήλωσε ο 54χρονος.
