Οι Ευρωπαίοι διαπραγματευτές μπήκαν στο στόχαστρο των Αμερικανών ομολόγων τους κατά τη διάρκεια μιας σκληρής διαπραγμάτευσης σχετικά με τους κανόνες του σχεδίου για μηδενικές εκπομπές άνθρακα, όπως δήλωσαν αξιωματούχοι της Ευρωπαϊκής Επιτροπής στο Politico - μια εξαιρετικά ασυνήθιστη τακτική που σόκαρε τους διπλωμάτες.
Οι απειλές εκφράστηκαν τον περασμένο μήνα, όταν οι ΗΠΑ προσπάθησαν να μπλοκάρουν τη νέα πρωτοβουλία για τη φορολόγηση των ρύπων σε μια συνάντηση του Διεθνούς Ναυτιλιακού Οργανισμού (IMO) στο Λονδίνο.
Οκτώ απεσταλμένοι, αξιωματούχοι και παρατηρητές της κοινωνίας των πολιτών από την Ευρώπη, επιβεβαίωσαν ότι οι εκπρόσωποι των χωρών τους είχαν αναφέρει ότι είχαν δεχθεί απειλές με προσωπικές συνέπειες αν εναντιώνονταν στην Ουάσιγκτον.
"Οι διαπραγματευτές μας δεν είχαν ξαναδεί κάτι τέτοιο σε καμία διεθνή συνάντηση", είπε ένας Ευρωπαίος αξιωματούχος, ο οποίος είχε μιλήσει με τους εκπροσώπους που συμμετείχαν στις συζητήσεις. "Άνθρωποι κλήθηκαν στην αμερικανική πρεσβεία στο Λονδίνο - εκφοβισμός, απειλές για διακοπή της επιχειρηματικής δραστηριότητας, απειλές για απώλεια βίζας για μέλη της οικογένειάς τους".
Ένας άλλος αξιωματούχος της Κομισιόν πρόσθεσε ότι οι διπλωμάτες επέστρεψαν στη χώρα τους ταραγμένοι μετά τις συναντήσεις.
Από την επιστροφή του Ντόναλντ Τραμπ στον Λευκό Οίκο, η κυβέρνηση έχει επιδιώξει να υπονομεύσει την παγκόσμια πολιτική για το κλίμα και να προωθήσει τα συμφέροντα των ΗΠΑ στον τομέα των ορυκτών καυσίμων. Ο πρόεδρος χαρακτήρισε τις προσπάθειες για την καταπολέμηση της υπερθέρμανσης του πλανήτη "απάτη". Ήταν ιδιαίτερα εξοργισμένος με την προσπάθεια για τη μείωση των εκπομπών στη ναυτιλία, λέγοντας ότι θα επιβαρύνει τις ναυτιλιακές των ΗΠΑ με αδικαιολόγητους φόρους.
Ο IMO είναι ένας οργανισμός των Ηνωμένων Εθνών που ρυθμίζει τον παγκόσμιο ναυτιλιακό κλάδο. Τα μέτρα που λαμβάνονται από τον οργανισμό αυτό εφαρμόζονται από τα 176 κράτη μέλη του, δηλαδή σχεδόν όλες τις χώρες που έχουν ακτογραμμή. Η ΕΕ δεν είναι μέλος του οργανισμού, αλλά η Ευρωπαϊκή Επιτροπή και η συντριπτική πλειονότητα των χωρών της ΕΕ υποστήριξαν από νωρίς το μέτρο του φόρου άνθρακα για τα πλοία.
Η στρατηγική των ΗΠΑ ανακοινώθηκε δημοσίως πριν από τη συνάντηση, με ένα κοινό δελτίο τύπου των υπ. Εξωτερικών, Μεταφορών και Ενέργειας των ΗΠΑ. Εκτός από τις απειλές για δασμούς, λιμενικά τέλη και περιορισμούς στη χορήγηση βίζας για τα πληρώματα, οι ΗΠΑ δήλωσαν ότι θα εξετάσουν επίσης "κυρώσεις σε αξιωματούχους που υποστηρίζουν ακτιβιστικές πολιτικές για το κλίμα".
Μόνο δύο μέλη της ΕΕ απείχαν: οι μεγάλες ναυτιλιακές χώρες Κύπρος και Ελλάδα, με την τελευταία να δηλώνει ότι η απόφασή της δεν είχε καμία σχέση με την πίεση των ΗΠΑ, αναφέρει το Politico.
Η νέα κανονικότητα
Η χρήση προσωπικών απειλών σε μια διεθνή διαπραγμάτευση αποτελεί μια ακόμη απόκλιση της κυβέρνησης Τραμπ από τις διπλωματικές νόρμες και σηματοδοτεί περαιτέρω ένταση στις σχέσεις μεταξύ ΗΠΑ και ΕΕ.
Οι απειλές δεν περιορίστηκαν στις ευρωπαϊκές αντιπροσωπείες, σύμφωνα με αξιωματούχους και συμμετέχοντες που ενημερώθηκαν για τα γεγονότα στο Λονδίνο.
"Έχω άμεση γνώση των απειλών που δέχονται χώρες της ΕΕ και νησιωτικά κράτη", δήλωσε μια από τις πηγές στο Politico.
Οι εκπρόσωποι που δέχθηκαν τις απειλές δεν θέλησαν να μιλήσουν επίσημα, φοβούμενοι ότι οι ΗΠΑ θα έκαναν τις έκαναν πράξη.
Τελικά η σύνοδος του IMO αποφάσισε να αναβάλει τον φόρο άνθρακα για ένα έτος - ένα επίτευγμα που πολλοί αποκάλεσαν σημαντική νίκη για τον Τραμπ. Δεκάδες χώρες από την Αφρική, τη Μέση Ανατολή, τη Λατινική Αμερική και την Ασία συμφώνησαν με την αναστολή του μέτρου.
Άλλοι αξιωματούχοι δήλωσαν ότι ήταν έκπληκτοι από το πόσο έντονα οι Αμερικανοί ήταν διατεθειμένοι να ασκήσουν πίεση στις αντιπροσωπείες.
Ο υπουργός Ενέργειας των ΗΠΑ, Chris Wright, δήλωσε ότι ο ίδιος και ο υπουργός Γεωργίας, Brooke Rollins, είχαν καλέσει προσωπικά περισσότερες από 20 χώρες για να τους ασκήσουν πίεση. Ένας ανώτερος δυτικός διπλωμάτης επιβεβαίωσε ότι οι ΗΠΑ απείλησαν τις χώρες της Καραϊβικής με δασμούς εάν δεν συμφωνούσαν να αναβάλουν την απόφαση για τις εκπομπές των πλοίων.
Κατά τη διάρκεια της συνάντησης του ΙΜΟ, σε τουλάχιστον μία περίπτωση, οι Αμερικανοί εκπρόσωποι προσέγγισαν μια άλλη αντιπροσωπεία στην αίθουσα της ολομέλειας και έθεσαν μια σειρά παρόμοιων απειλών. "Υπήρξε αρκετή αναστάτωση μεταξύ των εκπροσώπων".
Ο υπουργός Κλίματος του Βανουάτου, Ralph Regenvanu, δήλωσε στο Politico ότι άλλα νησιωτικά κράτη είχαν υποστεί "αμείλικτη πίεση" από τις ΗΠΑ.
"Η πίεση των ΗΠΑ δημιούργησε μια ατμόσφαιρα φόβου, η οποία με τη σειρά της προκάλεσε χάος που τελικά οδήγησε στην καθυστέρηση της υιοθέτησης", είπε ο Christiaan De Beukelaer, λέκτορας σε θέματα πολιτικής για το κλίμα και τις θαλάσσιες μεταφορές στο Πανεπιστήμιο της Μελβούρνης, ο οποίος παρευρέθηκε στις συνομιλίες ως παρατηρητής.
"Όταν απειλείς χώρες, υπονομεύεις τον σχεδιασμό και τη λειτουργία της πολυμέρειας, όπως αυτή διαμορφώθηκε μετά τον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο", πρόσθεσε.
