Το κοινοβούλιο της Αλγερίας ενέκρινε νομοσχέδιο που απαιτεί από τη Γαλλία να καταβάλει αποζημιώσεις για την 130ετή κατοχή της βορειοαφρικανικής χώρας, γεγονός που πιθανόν θα οδηγήσει σε κλιμάκωση μιας διαμάχης που σιγοβράζει εδώ και μήνες με το Παρίσι.
Οι βουλευτές ψήφισαν την Τετάρτη υπέρ του νομοσχεδίου που κηρύσσει τον γαλλικό αποικιοκρατισμό "κρατικό έγκλημα" και θεωρεί τη χώρα υπεύθυνη για "εγκλήματα πολέμου και εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας" κατά τη διάρκεια της κατοχής της από το 1830 έως το 1962. Επίσης, καθιστά κάθε "εξύμνηση" της περιόδου αυτής ως αδίκημα.
Το μέτρο αυτό έρχεται σε μια περίοδο που οι σχέσεις μεταξύ Αλγερίας και Γαλλίας έχουν φτάσει σε χαμηλό δεκαετιών, μετά την υποστήριξη του προέδρου Εμανουέλ Μακρόν πέρυσι στην κυριαρχία του γειτονικού Μαρόκου επί της αμφισβητούμενης Δυτικής Σαχάρας. Αυτό εξόργισε την Αλγερία, η οποία φιλοξενεί μια ομάδα που αγωνίζεται εδώ και μισό αιώνα για την ανεξαρτησία του εδάφους.
Παρόμοια νομοθεσία προτάθηκε για πρώτη φορά το 1984 και στη συνέχεια αρκετές φορές τις επόμενες δεκαετίες, όταν οι σχέσεις με το Παρίσι επιδεινώνονταν. Ποτέ στο παρελθόν δεν προχώρησε όμως στην κάτω βουλή και εξακολουθεί να χρειάζεται την έγκριση της άνω βουλής και του προέδρου Abdelmadjid Tebboune για να γίνει νόμος.
Παρά τις συχνές έντονες ανταλλαγές απόψεων σε θέματα μετανάστευσης και ιστορικών γεγονότων, οι δύο χώρες διατηρούν σημαντικούς εμπορικούς δεσμούς. Η Αλγερία καλύπτει μέρος των αναγκών της Γαλλίας σε υγροποιημένο φυσικό αέριο, ενώ η TotalEnergies SE είναι εταίρος σε πετρελαϊκά έργα στο μέλος του ΟΠΕΚ.
Το κείμενο του νομοσχεδίου περιλαμβάνει περισσότερα από 24 άρθρα, ένα από τα οποία ταξινομεί 27 μορφές εγκλημάτων που σχετίζονται με τη γαλλική αποικιοκρατία, τα οποία περιλαμβάνουν στρατιωτικές επιθέσεις εναντίον αμάχων, υπερβολική χρήση ένοπλης βίας και χρήση μη συμβατικών όπλων.
Ένα άλλο άρθρο απαιτεί από τη Γαλλία να καθαρίσει τις περιοχές που μολύνθηκαν από πυρηνικές δοκιμές στην έρημο της Αλγερίας τη δεκαετία του 1960 και να παράσχει χάρτες των πληγεισών περιοχών, καθώς και αποζημίωση για τα θύματα των δοκιμών. Ζητά επίσης την αποκατάσταση της "υλικής" και "άυλης" περιουσίας, συμπεριλαμβανομένων των εθνικών αρχείων.
Το νομοσχέδιο ποινικοποιεί αυτό που αποκαλεί εξύμνηση της γαλλικής αποικιοκρατίας σε οποιαδήποτε μορφή - συμπεριλαμβανομένων πράξεων, εγγράφων και βίντεο- και θα επιβάλλει ποινή φυλάκισης έως και 10 έτη και πρόστιμο έως 1 εκατομμύριο δηνάρια (7.720 δολάρια) σε όσους κριθούν ένοχοι. Δεν ορίζει με ακρίβεια τι θα θεωρείται εξύμνηση.
Το νομοσχέδιο "δεν στρέφεται εναντίον κανενός λαού, ούτε επιδιώκει εκδίκηση ή τροφοδοτεί το μίσος", δήλωσε ο πρόεδρος του κοινοβουλίου νωρίτερα αυτό το μήνα. "Αντίθετα, βασίζεται στην καθιερωμένη αρχή ότι τα εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας δεν μπορούν να εξαλειφθούν με το πέρασμα του χρόνου, να δικαιολογηθούν με τη βία ή να σιγήσουν".
