"Οι τηλεφωνικές κλήσεις μεταξύ των υπουργών Εξωτερικών της Τουρκίας και του Ιράν γίνονται όλο και πιο συχνές στα πλαίσια του ρόλου διαμεσολαβητή που έχει αναλάβει η Τουρκία, καθώς οι ΗΠΑ απειλούν εδώ και εβδομάδες με πιθανή στρατιωτική επίθεση κατά του Ιράν", αναφέρει δημοσίευμα της εφημερίδας Die Zeit. "Επειδή το ιρανικό καθεστώς και η κυβέρνηση των ΗΠΑ δεν συνομιλούν επίσημα μεταξύ τους, η Τουρκία είναι απαραίτητη. Μία ημέρα πριν από τη συνάντηση με τον Ιρανό ομόλογό του Αμπάς Αραγτσί στην Κωνσταντινούπολη την περασμένη Παρασκευή, ο Τούρκος υπουργός Εξωτερικών Χακάν Φιντάν είχε συνομιλίες με τον πρέσβη των ΗΠΑ Τομ Μπάρακ και τον ειδικό απεσταλμένο των ΗΠΑ για τη Μέση Ανατολή, Στιβ Γουίτκοφ. Μέχρι στιγμής, ωστόσο, δεν έχει σημειωθεί πραγματική πρόοδος στις τουρκικές διπλωματικές προσπάθειες".
Το γερμανικό μέσο σχολιάζει: "Η Τουρκία και το Ιράν είναι γείτονες χώρες και οι δύο κυβερνήσεις προσπαθούν να αποφύγουν σημαντικές τριβές συνδυάζοντας πραγματισμό και ρεαλπολιτίκ. Επί αιώνες, οι δύο χώρες συνδέονται με έναν φυσικό ανταγωνισμό με πολύπλευρες συγκρούσεις συμφερόντων. Σήμερα, και τα δύο κράτη θεωρούνται περιφερειακές δυνάμεις. Αγωνίζονται για επιρροή στον Καύκασο, τη Δυτική Ασία και τη Μέση Ανατολή".
Οικονομικά και πολιτικά συμφέροντα
Οι στενές οικονομικές σχέσεις δημιουργούν αμοιβαία εξάρτηση. Σύμφωνα με το δημοσίευμα, "η Τουρκία θέλει να αποτρέψει έναν πόλεμο ΗΠΑ-Ιράν όχι λόγω κάποιας ιδιαίτερης φιλίας με το Ιράν ή το καθεστώς των μουλάδων, αλλά επειδή το Ιράν είναι ένας από τους σημαντικότερους προμηθευτές φυσικού αερίου και αργού πετρελαίου της Τουρκίας. Η Τουρκία και το Ιράν έχουν καταλήξει σε συμφωνία σε πολιτικό και κοινωνικό επίπεδο. Η Άγκυρα θεωρεί τη βαρβαρότητα του καθεστώτος στην Τεχεράνη ως "εσωτερικό ζήτημα", στο οποίο δεν πρέπει να παρεμβαίνει".
Η σοβαρότητα της ανησυχίας για κλιμάκωση καταδεικνύεται και από το παράδειγμα του κουρδικού PKK, το οποίο η Τουρκία και πολλές ευρωπαϊκές χώρες χαρακτηρίζουν ως τρομοκρατική οργάνωση, σε αντίθεση με το Ιράν. Ενώ οι Τούρκοι πολιτικοί δεν χάνουν την ευκαιρία να επικρίνουν χώρες της Δυτικής Ευρώπης για την πολιτική ή οικονομική τους υποστήριξη προς το ΡΚΚ, παραμένουν σιωπηλοί για το ζήτημα σε σχέση με το Ιράν. Αυτό που έχει σημασία είναι η σταθερότητα. Η πτώση της κυβέρνησης δεν θα σήμαινε μόνο το τέλος της ισορροπίας που είχε επιτευχθεί με κόπο και θα αποτελούσε απειλή για τις οικονομικές σχέσεις, αλλά θα δημιουργούσε και νέες συγκρούσεις. Η Τουρκία φοβάται ιδιαίτερα την άνοδο της κουρδο-ιρανικής πολιτοφυλακής PJAK, που θα μπορούσε να θεωρηθεί το ιρανικό παρακλάδι του PKK.
"Σε περίπτωση που οι ΗΠΑ επιτεθούν στο Ιράν, αυτό θα μπορούσε να αποτελέσει το εναρκτήριο σήμα για δραστηριότητες της κουρδικής πολιτοφυλακής και για μια πλήρη αναδιάταξη των σχέσεων εξουσίας μέσω παρατεταμένων αναταραχών. Η Τουρκία φοβάται ότι αυτές οι αναταραχές θα επεκταθούν και στο έδαφός της. Σε περίπτωση αλλαγής καθεστώτος στο Ιράν, η τουρκική κυβέρνηση αναμένει πολλές χιλιάδες πρόσφυγες.
Βήμα-βήμα οι διαπραγματεύσεις
Ο Τούρκος υπουργός Εξωτερικών προτείνει επί του παρόντος ξεχωριστές και σταδιακές διαπραγματεύσεις για κάθε σημείο διαφωνίας. Το πρώτο θέμα που θα συζητηθεί είναι το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν, ακολουθούμενο από το ζήτημα της περιφερειακής ισχύος και το πυραυλικό πρόγραμμα", καταλήγει το δημοσίευμα.
"Ποιος θα διαδεχθεί τον Ερντογάν;"
Στις εικασίες στην Τουρκία για το ποιος θα μπορούσε να διαδεχθεί τον 71χρονο πρόεδρο εστιάζει δημοσίευμα της εφημερίδας Berliner Morgenpost. Ο Ερντογάν ηγείται της Τουρκίας εδώ και 23 χρόνια, πρώτα ως πρωθυπουργός και στη συνέχεια ως πρόεδρος. Η θητεία του λήγει την άνοιξη του 2028. Σύμφωνα με το ισχύον Σύνταγμα, δεν επιτρέπεται να είναι ξανά υποψήφιος. Δεν είναι περίεργο, λοιπόν, που υπάρχουν αυξανόμενες εικασίες στην Τουρκία για τον διάδοχό του. Οι πιθανότητες για έναν "ξένο" να ανέλθει στην κορυφή της πολιτικής σε αυτή τη δομή εξουσίας, που ελέγχεται πλήρως από τον Ερντογάν και τον στενό του κύκλο, είναι εξαιρετικά μικρές.
Τα τρία επικρατέστερα ονόματα για τη διαδοχή
Ο Μπιλάλ Ερντογάν, ο 44χρονος γιος του προέδρου, έχει δημιουργήσει το δικό του δίκτυο εντός του κρατικού μηχανισμού και έχει μια πιστή κλίκα στα ΜΜΕ τα τελευταία χρόνια. Πολλοί αναλυτές τον βλέπουν ως τον "ανώνυμο κληρονόμο του θρόνου". Από την οπτική γωνία του Ερντογάν, ο Μπιλάλ θα μπορούσε να είναι ένας ελκυστικός διάδοχος: μια οικογενειακή λύση θα προσέφερε μέγιστη συνέχεια, θα επέτρεπε τη δημιουργία μιας πολιτικής δυναστείας και έτσι θα μπορούσε να προστατεύσει τα μέλη της οικογένειας από μελλοντικές δικαστικές έρευνες.
Ένα άλλο όνομα είναι ο Σελτσούκ Μπαϊρακτάρ, γαμπρός του Ερντογάν. Ο 46χρονος μηχανικός είναι ο κύριος μέτοχος της εταιρείας όπλων Baykar, ενός από τους κορυφαίους κατασκευαστές μαχητικών drones στον κόσμο. Ο επιχειρηματίας θεωρείται από πολλούς ως ο "ανεπίσημος υπουργός Άμυνας της Τουρκίας".
O υπουργός Εξωτερικών Χακάν Φιντάν θεωρείται ο τρίτος πιθανός διάδοχος. Είναι ένας από τους πρώτους συμβούλους του Τούρκου προέδρου και τον συνοδεύει για περισσότερες από δύο δεκαετίες. Θεωρείται "ο άνθρωπος που τα ξέρει όλα".
Πηγή: Deutsche Welle
