Σε στροφή προς επιχειρήσεις σαμποτάζ εντός ευρωπαϊκού εδάφους φέρεται να έχει προχωρήσει το ρωσικό δίκτυο της Wagner, σύμφωνα με δυτικούς αξιωματούχους πληροφοριών, οι οποίοι εκτιμούν ότι πρώην στρατολόγοι και προπαγανδιστές της οργάνωσης λειτουργούν πλέον ως βασικός δίαυλος για επιθέσεις που οργανώνονται από το Κρεμλίνο σε χώρες του ΝΑΤΟ, σύμφωνα με ρεπορτάζ των Financial Times.
Μετά την αποτυχημένη ανταρσία του Ιουνίου 2023 και τον θάνατο του ιδρυτή της, Γεβγκένι Πριγκόζιν, το καθεστώς της Wagner παρέμενε ασαφές. Ωστόσο, όπως αναφέρουν δυτικές πηγές, το δίκτυο δεν διαλύθηκε αλλά επαναπροσανατολίστηκε. Στελέχη που στο παρελθόν στρατολογούσαν Ρώσους για το μέτωπο της Ουκρανίας φέρονται να έχουν αναλάβει νέο ρόλο: την προσέλκυση οικονομικά ευάλωτων Ευρωπαίων για την εκτέλεση βίαιων ενεργειών και δολιοφθορών.
Καθοριστικό ρόλο αποδίδουν οι ίδιες πηγές στη ρωσική στρατιωτική υπηρεσία πληροφοριών, GRU, η οποία, μαζί με την ομοσπονδιακή υπηρεσία ασφαλείας FSB, φέρεται να αξιοποιεί το υφιστάμενο δίκτυο της Wagner για τη στρατολόγηση "αναλώσιμων" πρακτόρων. Στόχος, σύμφωνα με τις εκτιμήσεις, είναι η πρόκληση αποσταθεροποίησης, η υπονόμευση της δυτικής στήριξης προς την Ουκρανία και η ενίσχυση της κοινωνικής αναταραχής.
Οι ρωσικές υπηρεσίες, έχοντας δει το δίκτυο μυστικών πρακτόρων τους στην Ευρώπη να αποδυναμώνεται μετά από μαζικές διπλωματικές απελάσεις, στρέφονται ολοένα και περισσότερο σε ενδιάμεσους και πληρεξούσιους. Στο πλαίσιο αυτό, το δίκτυο της Wagner θεωρείται από ευρωπαϊκές υπηρεσίες ασφαλείας αποτελεσματικό εργαλείο, έστω και με περιορισμένο επαγγελματισμό.
Οι ενέργειες οι οποίες αποδίδονται σε στρατολογημένα άτομα περιλαμβάνουν εμπρησμούς σε αποθήκες με υλικό βοήθειας προς την Ουκρανία, επιθέσεις σε περιουσιακά στοιχεία πολιτικών, ακόμη και διαδικτυακή προπαγάνδα με ακραίο περιεχόμενο. Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση 21χρονου Βρετανού, ο οποίος καταδικάστηκε σε πολυετή κάθειρξη για εμπρησμό αποθήκης στο ανατολικό Λονδίνο, αφού προηγουμένως είχε στρατολογηθεί μέσω διαδικτύου και είχε προσελκύσει και άλλους νεαρούς.
Ευρωπαϊκές αρχές εκτιμούν ότι, παρότι το δίκτυο στρατολόγησης έχει διευρυνθεί, η χρήση ερασιτεχνών σαμποτέρ αυξάνει τα περιθώρια εντοπισμού. Σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, μέχρι στιγμής περισσότερες επιθέσεις έχουν αποτραπεί απ’ όσες έχουν τελικά υλοποιηθεί.
