Ο ναυτικός αποκλεισμός των ιρανικών λιμανιών από τις ΗΠΑ έχει "εφαρμοστεί πλήρως" και διέκοψε το μεγαλύτερο μέρος της οικονομικής δραστηριότητας της Τεχεράνης μέσα σε μόλις μιάμιση ημέρα, δήλωσε την Τετάρτη ο επικεφαλής της Κεντρικής Διοίκησης των ΗΠΑ (CENTCOM).
"Υπολογίζεται ότι το 90% της οικονομίας του Ιράν τροφοδοτείται από το διεθνές εμπόριο μέσω θαλάσσης. Σε λιγότερο από 36 ώρες από την εφαρμογή του αποκλεισμού, οι δυνάμεις των ΗΠΑ σταμάτησαν πλήρως κάθε οικονομική συναλλαγή που εισέρχεται και εξέρχεται από το Ιράν δια θαλάσσης", ανέφερε σε δήλωσή του στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης ο Ναύαρχος Μπραντ Κούπερ.
Η CENTCOM επιβεβαίωσε νωρίτερα ότι κανένα σκάφος δεν έχει παραβιάσει τον αποκλεισμό από την έναρξη της εφαρμογής του.
Παράλληλα όμως, υπάρχουν αναφορές για πλοία που διέρχονται από τα Στενά του Ορμούζ, το στρατηγικό πέρασμα μεταξύ Ιράν και Ομάν, μέσω του οποίου διακινούνται το 20% των παγκόσμιων εξαγωγών πετρελαίου και το 80% των εξαγωγών πετρελαίου του Ιράν.
Παρά τις αναφορές αυτές, αυτό δεν αναιρεί τους ισχυρισμούς του Κούπερ, σημειώνει το CNN. Γιατί;
Όπως δήλωσε η CENTCOM, ο αποκλεισμός καλύπτει όλα τα ιρανικά λιμάνια, τόσο εντός όσο και εκτός των Στενών του Ορμούζ, αλλά όχι τα ίδια τα στενά. Η διέλευση πλοίων που δεν σχετίζονται με το Ιράν επιτρέπεται, καθώς ο αποκλεισμός μιας διεθνούς θαλάσσιας οδού θεωρείται παράνομος βάσει του ναυτικού δικαίου. Κατά την επιβολή του αποκλεισμού, οι αμερικανικές δυνάμεις μπορούν να αναχαιτίσουν πλοία που μεταφέρουν φορτία που συνδέονται με το Ιράν σε απόσταση δεκάδων χιλιάδων μιλίων. Ένα εμπορικό πλοίο μπορεί να αποτελέσει στόχο σε διεθνή ύδατα πολύ καιρό μετά την έξοδό του από τα Στενά.Αναλυτές υποστηρίζουν ότι η σύγχρονη τεχνολογία επιτρέπει την επιβολή αποκλεισμού από μεγάλες αποστάσεις.
"(Οι ΗΠΑ) δεν χρειάζεται να τοποθετήσουν πλοία στον Περσικό Κόλπο για να αποκλείσουν το Ιράν", δήλωσε στο CNN ο Καρλ Σούστερ, πρώην στέλεχος του Πολεμικού Ναυτικού των ΗΠΑ.
Ο ίδιος αναφέρθηκε στα 12 και πλέον πλοία που η CENTCOM αναφέρει ότι επιχειρούν για τον ναυτικό αποκλεισμό. Τα περισσότερα, αν όχι όλα, βρίσκονται εκτός των στενών. Διαθέτουν εξελιγμένο εξοπλισμό εντοπισμού και αναγνώρισης, ο οποίος είναι συνδεδεμένος με εναέρια και δορυφορικά συστήματα.
Και τουλάχιστον κατά τις πρώτες ημέρες αυτού του αποκλεισμού, τα πετρελαιοφόρα δεν πρόκειται να φτάσουν μακριά. Ένα πλήρως φορτωμένο δεξαμενόπλοιο μπορεί να ταξιδεύει με ταχύτητα μικρότερη των 20 μιλίων την ώρα, λίγο πιο γρήγορα από έναν μέσο ποδηλάτη.
Το Πολεμικό Ναυτικό των ΗΠΑ διαθέτει επίσης το μέγεθος και την εμβέλεια ώστε να καταδιώκει οποιοδήποτε πλοίο βγει έξω από τον Περσικό Κόλπο για εβδομάδες, οπουδήποτε στον κόσμο.
"Ο αμερικανικός αποκλεισμός στα ιρανικά λιμάνια δεν έχει καθορισμένο γεωγραφικό όριο και οι Ηνωμένες Πολιτείες μπορούν να αναχαιτίσουν σκάφη σχεδόν οπουδήποτε στα διεθνή ύδατα μέχρι να φτάσουν στο τελικό τους λιμάνι", σύμφωνα με το Ινστιτούτο για τη Μελέτη του Πολέμου (ISW).
Νωρίτερα φέτος, καθώς η Ουάσιγκτον ασκούσε πίεση στο καθεστώς του Νικολάς Μαδούρο στη Βενεζουέλα, οι αμερικανικές δυνάμεις κατέσχεσαν ένα δεξαμενόπλοιο της Βενεζουέλας στον Ινδικό Ωκεανό, χιλιάδες μίλια μακριά από το λιμάνι προέλευσής του.
"Προσέξτε να μην ερμηνεύσετε τον (αποκλεισμό) πολύ κυριολεκτικά ως μια φυσική παρεμπόδιση των ίδιων των στενών", δήλωσε ο Bjorn Hojgaard, διευθύνων σύμβουλος της Anglo-Eastern.
Το Ινστιτούτο για τη Μελέτη του Πολέμου σημείωσε επίσης ότι οι ΗΠΑ προβλέπουν εξαιρέσεις για ανθρωπιστικές αποστολές και επέτρεψαν μια απροσδιόριστη "περίοδο χάριτος" προκειμένου να αποχωρήσουν τα "ουδέτερα" πλοία που βρίσκονταν σε ιρανικά λιμάνια.
Έξι πλοία που ενδεχομένως προσπάθησαν να προλάβουν τον αποκλεισμό αναγκάστηκαν να επιστρέψουν κατόπιν οδηγιών των αμερικανικών δυνάμεων, σύμφωνα με ανακοίνωση της CENTCOM την Τρίτη.
Εν τω μεταξύ, η CENTCOM ανέφερε ότι χρησιμοποιεί περισσότερα από 12 πολεμικά πλοία, πάνω από 100 αεροσκάφη και πάνω από 10.000 στρατιωτικούς για την επιβολή του αποκλεισμού.
Ο Σούστερ ανέλυσε τον ρόλο του κάθε πλοίου που αποτελεί, σύμφωνα με τη CENTCOM, μέρος του αποκλεισμού:
Αεροπλανοφόρο: Μεταφέρει αεροσκάφη επιτήρησης και μαχητικά αεροσκάφη για περιπολίες. Στεγάζει επίσης ένα σημαντικό κέντρο διοίκησης, ελέγχου, επικοινωνιών και πληροφοριών.
Αμφίβιο πλοίο εφόδου: Μεταφέρει επίσης αεροσκάφη, διαθέτει άλλο ένα κέντρο διοίκησης, ελέγχου, επικοινωνιών και πληροφοριών, καθώς και εκατοντάδες πεζοναύτες που μπορούν να πραγματοποιήσουν νηοψίες σε εμπορικά πλοία.
Αμφίβιο πλοίο μεταφοράς: Μεταφέρει περισσότερους πεζοναύτες, ελικόπτερα και μεταγωγικά αεροσκάφη.
Αποβατικό σκάφος (LSD): Διαθέτει ελικόπτερα και επιπλέον πεζοναύτες.
Αντιτορπιλικά: "Διαθέτουν τους αισθητήρες, την ταχύτητα και τον οπλισμό για να εντοπίσουν, να αναχαιτίσουν και, αν χρειαστεί, να πραγματοποιήσουν νηοψία, να κατασχέσουν και να οδηγήσουν το πλοίο αλλού", δήλωσε ο Σούστερ.
Πλοία παράκτιας μάχης (LCS): Αυτά μπορούν να διεξάγουν επιχειρήσεις για τον εντοπισμό και την εξουδετέρωση ναρκών και επιχειρήσεις εντοπισμού.
Ο Σούστερ ανέφερε ότι η σύνθεση αυτής της δύναμης, το μεγαλύτερο μέρος της οποίας επιχειρεί σε μεγάλη απόσταση από τα Στενά του Ορμούζ και τις ακτές του Ιράν, αφήνει στην Τεχεράνη περιορισμένες επιλογές αντίδρασης.
Τα μικρά σκάφη επίθεσης του ναυτικού των Φρουρών της Επανάστασης είναι σχεδιασμένα για επιχειρήσεις κοντά στα Στενά του Ορμούζ και στον Περσικό Κόλπο και όχι στα ανοιχτά ύδατα της Αραβικής Θάλασσας και πέραν αυτής.
Το Ιράν πιθανότατα διατηρεί ορισμένους βαλλιστικούς πυραύλους και πυραύλους κρουζ, παρά τους βομβαρδισμούς των περασμένων εβδομάδων στη χώρα. Ωστόσο, ακόμη και όταν διέθετε μεγαλύτερο αριθμό τέτοιων πυραύλων, δεν φαίνεται να κατάφεραν να πλήξουν αμερικανικά πολεμικά πλοία που επιχειρούσαν στην Αραβική Θάλασσα.
Ο Αμερικανός Πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε τον περασμένο μήνα ότι το Ιράν εκτόξευσε 101 πυραύλους κατά του αεροπλανοφόρου USS Abraham Lincoln, αλλά όλοι τους καταρρίφθηκαν.