Του Γεράσιμου Σεραφειμίδη
Την ίδια ώρα που οι γεωπολιτικές εξελίξεις στη Μέση Ανατολή και οι διακυμάνσεις των ναύλων μονοπωλούν το ενδιαφέρον της ναυτιλιακής αγοράς, οι αναλυτές της Fearnley Securities υποστηρίζουν ότι η πραγματική εικόνα για την πορεία κάθε κλάδου κρύβεται στην πλευρά της προσφοράς. Το μέγεθος του orderbook, οι παραδόσεις νέων πλοίων και η ηλικιακή σύνθεση των στόλων είναι οι παράγοντες που αναμένεται να καθορίσουν τις ισορροπίες την περίοδο 2026-2028, δημιουργώντας διαφορετικές προοπτικές για tankers, dry bulk, LNG carriers, LPG carriers και containerships.
Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσιάστηκαν τη Δευτέρα στο Euronext IPO Shipping Day στην Αθήνα, το dry bulk παραμένει η κατηγορία με το μικρότερο ναυπηγικό βιβλίο παραγγελιών, καθώς το orderbook αντιστοιχεί μόλις στο 12,5% του υφιστάμενου στόλου. Πρόκειται για το χαμηλότερο ποσοστό μεταξύ όλων των βασικών ναυτιλιακών αγορών, γεγονός που προσφέρει μεγαλύτερη ορατότητα όσον αφορά την προσφορά και περιορίζει τον κίνδυνο υπερπροσφοράς χωρητικότητας τα επόμενα χρόνια. Επιπλέον οι προοπτικές για τις μεταφορές σιδηρομεταλλεύματος παραμένουν υποστηρικτικές για το 2026 και το 2027, ενώ οι μεγαλύτερες αβεβαιότητες συνδέονται με την αγορά άνθρακα και τις πιθανές επιπτώσεις ενός φαινομένου τύπου "Super El Niño" στις παγκόσμιες αγροτικές παραγωγές και στις εμπορευματικές ροές.
Θετική παραμένει και η εικόνα για τα tankers, παρά το γεγονός ότι το orderbook αντιστοιχεί στο 25,7% του παγκόσμιου στόλου. Οι αναλυτές της Fearnley εκτιμούν ότι η πλήρης αποκατάσταση των εμπορικών ροών μέσω του Ορμούζ θα μπορούσε να οδηγήσει σε ένα νέο κύμα αναπλήρωσης αποθεμάτων πετρελαίου, ενισχύοντας τη ζήτηση για θαλάσσιες μεταφορές αργού και προϊόντων.
Επιπλέον, ιδιαίτερη σημασία αποδίδεται στο γεγονός ότι το δυναμικό απόσυρσης παλαιότερων πλοίων υπερβαίνει σημαντικά το σημερινό orderbook, δημιουργώντας διαφορετικές συνθήκες σε σχέση με προηγούμενους ανοδικούς κύκλους της αγοράς. Όπως σημειώνουν οι αναλυτές, οι ουσιαστικές ανησυχίες για την αύξηση της προσφοράς μεταφέρονται πλέον προς το 2028, όταν θα αρχίσουν να παραδίδονται μαζικότερα τα νεότευκτα VLCC και Suezmax που βρίσκονται σήμερα υπό κατασκευή.
Η εικόνα διαφοροποιείται σημαντικά στις αγορές LNG και containerships, όπου τα orderbooks παραμένουν ιδιαίτερα υψηλά. Στα LNG carriers το ναυπηγικό πρόγραμμα αντιστοιχεί στο 39,2% του στόλου, ενώ στα containerships φθάνει το 38,6%. Ακόμη πιο εντυπωσιακή είναι η εικόνα στα μεγάλα πλοία μεταφοράς εμπορευματοκιβωτίων άνω των 12.000 teu, όπου το orderbook αντιστοιχεί στο 57,9% της υφιστάμενης χωρητικότητας. Η Fearnley εκτιμά ότι η αγορά LNG θα συνεχίσει να αντιμετωπίζει συνθήκες υπερπροσφοράς βραχυπρόθεσμα, καθώς οι αναμενόμενες ποσότητες από μεγάλα εξαγωγικά έργα, κυρίως στο Κατάρ, δεν έχουν ακόμη φτάσει στην αγορά στον βαθμό που αρχικά αναμενόταν. Ως αποτέλεσμα, η αγορά παραμένει πιεσμένη, με τους ναύλους χρονοναύλωσης ενός έτους για πλοία TFDE να κινούνται κοντά στα 49.000 δολάρια ημερησίως, επίπεδο σημαντικά χαμηλότερο από τον μέσο όρο της τελευταίας πενταετίας.
Ανάλογη είναι η εικόνα και στα containerships. Παρά το γεγονός ότι οι ναύλοι χρονοναύλωσης παραμένουν σε υψηλά επίπεδα και τα βιβλία παραγγελιών των εταιρειών leasing εμφανίζονται ισχυρά, οι αναλυτές θεωρούν ότι η αγορά θα βρεθεί αντιμέτωπη με αυξημένη προσφορά χωρητικότητας την περίοδο 2026-2027. Η φετινή ενίσχυση των ναύλων αποδίδεται σε μεγάλο βαθμό στο front-loading φορτίων και στην πρόωρη έναρξη της περιόδου αιχμής, εξέλιξη που ενδέχεται να οδηγήσει σε ηπιότερη εποχική κορύφωση τους φθινοπωρινούς μήνες.
Ξεχωριστή περίπτωση αποτελεί η αγορά LPG. Οι αναλυτές εκτιμούν ότι τα κέρδη των VLGC θα παραμείνουν ισχυρά μέσα στο 2026, υποστηριζόμενα από την αυξανόμενη αμερικανική παραγωγή και εξαγωγική δραστηριότητα, αλλά και από τις επιπτώσεις των εξελίξεων στην περιοχή του Ορμούζ. Ωστόσο, η εικόνα γίνεται πιο σύνθετη από το 2027 και μετά, καθώς το orderbook αντιστοιχεί σχεδόν στο 30% του σημερινού στόλου. Αυτό σημαίνει ότι οι νέες παραδόσεις ενδέχεται να προηγηθούν της αύξησης της εξαγωγικής δυναμικότητας, δημιουργώντας πιέσεις στην ισορροπία προσφοράς και ζήτησης.
