Το Ανώτατο Δικαστήριο της Ρωσίας επικύρωσε τον αποκλεισμό του αντιπολεμικού, φιλελεύθερου κόμματος Γιάμπλοκο από τις εκλογές για την Κρατική Δούμα τον Σεπτέμβριο, την ίδια ώρα που δικαστήριο στο Πσκοφ καταδίκασε τον αντιπρόεδρο του κόμματος Λεβ Σλόσμπεργκ σε περισσότερα από 11 χρόνια σε σωφρονιστική αποικία, για δηλώσεις υπέρ της κατάπαυσης του πυρός στην Ουκρανία.
Το εφετείο του Ανώτατου Δικαστηρίου επικύρωσε την απόφαση κατώτερου δικαστηρίου να διαγράψει τον εκλογικό συνδυασμό του Γιάμπλοκο από τα ψηφοδέλτια. Έξω από το δικαστήριο συγκεντρώθηκαν δεκάδες υποστηρικτές του κόμματος, αρκετοί από τους οποίους συνελήφθησαν, σύμφωνα με το Euronews.
Η προσφυγή για τον αποκλεισμό του κόμματος κατατέθηκε στις 7 Αυγούστου από το εθνικιστικό κόμμα Ροντίνα. Ο επικεφαλής του, βουλευτής της Κρατικής Δούμας Αλεξέι Ζουράβλιοφ, υποστήριξε ότι είχαν εντοπιστεί πολυάριθμες παραβιάσεις στην προεκλογική εκστρατεία του Γιάμπλοκο.
Ο πρόεδρος του κόμματος, Νικολάι Ριμπάκοφ, χαρακτήρισε τη διαδικασία στο Ανώτατο Δικαστήριο "παρωδία", υποστηρίζοντας ότι ο πραγματικός λόγος αποκλεισμού του κόμματος είναι η θέση του υπέρ της ειρήνης και της ελευθερίας.
Το προεκλογικό πρόγραμμα του Γιάμπλοκο περιλαμβάνει μόλις 43 λέξεις και ζητά "κατάπαυση του πυρός, διπλωματία και επίτευξη της ειρήνης".
11 χρόνια και ένας μήνας φυλακή στον Σλόσμπεργκ
Λίγες ώρες μετά την απόφαση για τον αποκλεισμό του κόμματος, δικαστήριο στο Πσκοφ καταδίκασε τον αντιπρόεδρό του Λεβ Σλόσμπεργκ σε 11 χρόνια και έναν μήνα σε σωφρονιστική αποικία γενικού καθεστώτος. Παράλληλα, του απαγορεύτηκε να διαχειρίζεται ιστοτόπους για έξι χρόνια.
Ο Σλόσμπεργκ κρίθηκε ένοχος βάσει της ρωσικής νομοθεσίας περί "ψευδών πληροφοριών για τον στρατό", για αναδημοσίευση στο Telegram τον Φεβρουάριο του 2022, λίγες ημέρες μετά την έναρξη της πλήρους κλίμακας ρωσικής εισβολής στην Ουκρανία.
Κρίθηκε επίσης ένοχος για "δυσφήμιση" των ρωσικών ενόπλων δυνάμεων, λόγω δηλώσεών του σε διαδικτυακή συζήτηση στο YouTube, όπου είχε ταχθεί υπέρ "της όσο το δυνατόν ταχύτερης κατάπαυσης του πυρός στην Ουκρανία".
Η διαδικασία ολοκληρώθηκε χωρίς την παρουσία των τριών συνηγόρων του, καθώς το δικαστήριο απέρριψε το αίτημα αναβολής και διόρισε κρατικό δικηγόρο, παρά την αντίθεση του Σλόσμπεργκ.
Τρίτη ποινική υπόθεση
Η υπόθεση αποτελεί την τρίτη ποινική δίωξη σε βάρος του Σλόσμπεργκ και τη δεύτερη δίκη του μετά τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία. Τον Ιούνιο του 2023 είχε χαρακτηριστεί "ξένος πράκτορας".
Τον Ιούνιο του 2025 άνοιξε νέα υπόθεση εναντίον του για επαναλαμβανόμενη "δυσφήμιση του στρατού", με αφορμή διαδικτυακή συζήτηση με τον ιστορικό Γιούρι Πιβοβάροφ. Ακολούθησε ακόμη μία κατηγορία για ανάρτηση στο Telegram.
Τον Δεκέμβριο του 2025, η ρωσική υπηρεσία χρηματοοικονομικών πληροφοριών τον ενέταξε στο μητρώο των "εξτρεμιστών". Ο ίδιος έχει απορρίψει όλες τις κατηγορίες ως αβάσιμες και έχει καταγγείλει παραβιάσεις της διαδικασίας.
Η Διεθνής Αμνηστία καταδίκασε την καταδίκη του, χαρακτηρίζοντάς την πράξη αντιποίνων για την άσκηση του δικαιώματος στην ελευθερία της έκφρασης και για τις εκκλήσεις του υπέρ της ειρήνης.
Το Γιάμπλοκο και η ρωσική αντιπολίτευση
Το Γιάμπλοκο ιδρύθηκε το 1993 και πήρε το όνομά του από τα αρχικά των τριών ιδρυτών του: Γκριγκόρι Γιαβλίνσκι, Γιούρι Μπόλντριεφ και Βλαντίμιρ Λούκιν.
Αποτελεί το παλαιότερο φιλελεύθερο κόμμα της ρωσικής αντιπολίτευσης που εξακολουθεί να λειτουργεί νόμιμα και αδιάλειπτα. Έχει ξεπεράσει το όριο του 5% για την είσοδο στην Κρατική Δούμα μόνο μία φορά, το 1999.
Το κόμμα διατηρούσε επί χρόνια θέση στον περιορισμένο νόμιμο πολιτικό χώρο της Ρωσίας, ενώ από το 2006 έως το 2025 ήταν μέλος της Συμμαχίας Φιλελευθέρων και Δημοκρατών για την Ευρώπη (ALDE) και συνεργαζόταν με το Ευρωπαϊκό Πράσινο Κόμμα.
Η αυξανόμενα ξεκάθαρη αντιπολεμική στάση του Γιάμπλοκο φαίνεται, σύμφωνα με αναλυτές, να έχει περιορίσει περαιτέρω τα περιθώρια ανοχής των ρωσικών αρχών απέναντί του.
Ο αποκλεισμός του από τις εκλογές του Σεπτεμβρίου, σε συνδυασμό με τη βαριά καταδίκη ενός από τα κορυφαία στελέχη του, αποτελεί νέα ένδειξη της περαιτέρω συρρίκνωσης του χώρου για οργανωμένη αντιπολίτευση και δημόσια έκφραση κατά του πολέμου στη Ρωσία.
