Οι "συστημικές" κεντρώες και συντηρητικές δυνάμεις στη Γαλλία εμφανίζονται βαθιά διχασμένες και χωρίς σαφή πολιτική κατεύθυνση, την ώρα που η Ακροδεξιά και η ριζοσπαστική Αριστερά κερδίζουν έδαφος ενόψει των προεδρικών εκλογών του 2027.
Η πρώτη μεγάλη προεκλογική τηλεμαχία πραγματοποιείται την Πέμπτη στο περιθώριο της ετήσιας συνάντησης της MEDEF, της ισχυρής ένωσης γαλλικών επιχειρήσεων, στο Ρολάν Γκαρός. Επτά υποψήφιοι για την προεδρία αναμένεται να παρουσιάσουν τις προτάσεις τους για την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας της γαλλικής οικονομίας και τη δημιουργία ενός πιο φιλικού προς τις επιχειρήσεις περιβάλλοντος.
Παραδοσιακά, τέτοιες εκδηλώσεις αποτελούν προνομιακό πεδίο για τους μετριοπαθείς υποψηφίους, οι οποίοι επιχειρούν να αντιπαραθέσουν τον οικονομικό ρεαλισμό στις πιο ριζοσπαστικές προτάσεις. Αυτή τη φορά, όμως, η εικόνα είναι διαφορετική.
Οι κεντρώες δυνάμεις δυσκολεύονται να διαμορφώσουν ένα πειστικό πολιτικό αφήγημα, ενώ οι εσωτερικές αντιπαραθέσεις τους επιτρέπουν στους πολιτικούς τους αντιπάλους στα δύο άκρα του πολιτικού φάσματος να καθορίζουν την ατζέντα.
Στο επίκεντρο βρίσκεται η δημοσιονομική κατάσταση της Γαλλίας. Η χώρα αδυνατεί να περιορίσει το επίμονα υψηλό δημοσιονομικό έλλειμμα, ενώ το δημόσιο χρέος έχει ξεπεράσει τα 3,5 τρισ. ευρώ, αντιστοιχώντας περίπου στο 117,5% του ΑΕΠ. Παράλληλα, η πρόσφατη άνοδος του παγκόσμιου κόστους δανεισμού αυξάνει περαιτέρω την πίεση στα δημόσια οικονομικά.
Η πρόταση Μελανσόν για το χρέος
Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, ο υποψήφιος της ριζοσπαστικής Αριστεράς Ζαν-Λικ Μελανσόν επιχειρεί να εμφανιστεί ως εκείνος που διαθέτει την πιο δραστική λύση στο πρόβλημα του χρέους.
Ο Μελανσόν έχει προτείνει η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα να παραιτηθεί από τις πληρωμές τόκων για τα γαλλικά ομόλογα που διακρατεί. Η πρόταση απορρίπτεται από τους κεντρώους και την επιχειρηματική κοινότητα, καθώς εκτιμάται ότι θα μπορούσε να προκαλέσει ανησυχία στους επενδυτές από τους οποίους εξαρτάται η Γαλλία για τη χρηματοδότηση του χρέους της.
Παρά τις αντιδράσεις, η πρόταση έχει καταφέρει να βρεθεί στο επίκεντρο της συζήτησης για τα δημόσια οικονομικά, ενισχύοντας την εικόνα του Μελανσόν ως πολιτικού που επιχειρεί να προσφέρει μια ριζική απάντηση στη δημοσιονομική κρίση.
"Θα πίστευε κανείς ότι θα ήταν μια στιγμή που θα ευνοούσε όσους θεωρούνται αξιόπιστοι στα οικονομικά", δήλωσε ο κεντρώος βουλευτής Ερβάν Μπαλανάντ. "Αλλά δεν ξέρω πλέον ποιος είναι αξιόπιστος στην οικονομία".
Λεπέν και Μελανσόν ανεβαίνουν
Οι δημοσκοπήσεις εξακολουθούν να δίνουν προβάδισμα στην ηγέτιδα της γαλλικής Ακροδεξιάς Μαρίν Λεπέν, ενώ πρόσφατη μέτρηση έδειξε ότι ο Μελανσόν ενισχύεται και βρίσκεται σε θέση που θα μπορούσε να του επιτρέψει να διεκδικήσει την πρόκριση στον δεύτερο γύρο.
Το γαλλικό εκλογικό σύστημα προβλέπει δεύτερο γύρο μεταξύ των δύο πρώτων υποψηφίων εφόσον κανείς δεν συγκεντρώσει πάνω από 50% στον πρώτο γύρο. Ένα ενδεχόμενο μονομαχίας Λεπέν-Μελανσόν θεωρείται εξαιρετικά απευκταίο σενάριο για την Ευρωπαϊκή Ένωση, δεδομένης της κριτικής που έχουν ασκήσει αμφότεροι σε βασικές επιλογές και πυλώνες της ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης.
Η άνοδος των δύο πολιτικών, ωστόσο, δεν έχει οδηγήσει σε συσπείρωση των μετριοπαθών δυνάμεων. Αντίθετα, η αντιπαράθεση μεταξύ των υποψηφίων του Κέντρου και της Κεντροδεξιάς γίνεται ολοένα εντονότερη.
"Βλέπετε τις δημοσκοπήσεις, ας ονομάσουμε αυτό που συμβαίνει με το όνομά του: είναι η κατάρρευση όλων όσοι αρνούνται τα άκρα", δήλωσε ο κεντρώος πρώην πρωθυπουργός, επικεφαλής του συγκυβερνώντος "Δημοκρατικού Κινήματος" (MoDem) Φρανσουά Μπαϊρού.
Η μάχη Φιλίπ - Ατάλ
Στον χώρο του Κέντρου, η βασική αντιπαράθεση εκτυλίσσεται μεταξύ του πρώην πρωθυπουργού Εντουάρ Φιλίπ, επικεφαλής των κεντροδεξιών "Οριζόντων" (που αποτελούν τη συντηρητική συνιστώσα του προεδρικού στρατοπέδου) και του επίσης πρώην πρωθυπουργού Γκαμπριέλ Ατάλ, επικεφαλής του κόμματος "Αναγέννηση" του κεντρώου προέδρου της Γαλλίας Εμανουέλ Μακρόν.
Ο Ατάλ έχει πραγματοποιήσει εκστρατεία καθ' όλη τη διάρκεια του καλοκαιριού, προβάλλοντας προτάσεις για την εκπαίδευση, τη μετανάστευση και τη μεταρρύθμιση της ποινικής δικαιοσύνης.
Ωστόσο, την Τρίτη υποστήριξε ότι δεν υπάρχει πλέον ξεκάθαρο φαβορί στο κεντρώο στρατόπεδο, παρά το γεγονός ότι οι περισσότερες δημοσκοπήσεις εξακολουθούν να δίνουν στον Φιλίπ προβάδισμα έναντι τόσο του Ατάλ όσο και του συντηρητικού Μπρουνό Ρεταγιό, που είναι ο υποψήφιος της παραδοσιακής γκωλικής Δεξιάς ("Ρεπουμπλικανοί").
Οι δύο πρώην πρωθυπουργοί έχουν δεσμευτεί ότι θα στηρίξουν τελικά τον υποψήφιο που θα βρίσκεται σε καλύτερη θέση στις δημοσκοπήσεις. Ο Φιλίπ έχει τοποθετήσει χρονικά μια πιθανή συμφωνία μεταξύ Νοεμβρίου και Φεβρουαρίου.
Ωστόσο, μέχρι στιγμής, η μεταξύ τους αντιπαράθεση μάλλον βαθαίνει το ρήγμα παρά ανοίγει τον δρόμο για μια κοινή υποψηφιότητα. Συνεργάτης του Ατάλ χαρακτήρισε το καλοκαίρι περίοδο "κατάρρευσης του Εντουάρ Φιλίπ", ενώ υποστηρικτής του πρώην πρωθυπουργού απάντησε ότι "τίποτα από όσα κάνει ο Ατάλ δεν δείχνει ότι επιθυμεί την ενότητα".
Δύσκολη θεωρείται και μια συμφωνία με τον δεξιό Ρεταγιό ή τον κεντροαριστερό ευρωβουλευτή Ραφαέλ Γκλικσμάν, καθώς οι πολιτικές και ιδεολογικές διαφορές τους με τους δύο πρώην πρωθυπουργούς παραμένουν σημαντικές.
Έτσι, αντί για μια ευρύτερη συμμαχία απέναντι στην Ακροδεξιά και τη ριζοσπαστική Αριστερά, το πιθανότερο σενάριο αυτή τη στιγμή είναι η διατήρηση της πολυδιάσπασης του Κέντρου, γεγονός που ενισχύει περαιτέρω τις πιθανότητες των δύο πολιτικών άκρων να κυριαρχήσουν στην προεκλογική ατζέντα.
