Ο ενθουσιασμός των επενδυτών της Wall Street για την ανάπτυξη που θεωρούσαν ότι θα έφερνε στην αμερικανική οικονομία η δεύτερη προεδρική θητεία του Ντόναλντ Τραμπ, δεν κράτησε πολύ.

Μετά τις εκλογές της 4ης Νοεμβρίου στις ΗΠΑ, ο χρηματιστηριακός δείκτης αναφοράς S&P 500 έκανε ράλι έως τις 19 Φεβρουαρίου, σκαρφαλώνοντας στο επίπεδο-ρεκόρ των 6.144 μονάδων. Στη συνέχεια, όμως, πήρε την κατηφόρα, χάνοντας όλα τα κέρδη που είχε μετά τις εκλογές και την Πέμπτη κινείτο στα προ εξαμήνου επίπεδα. Μέσα σε μόλις τρεις εβδομάδες, μάλιστα, εισήλθε σε φάση διόρθωσης καθώς υποχώρησε πάνω από 10% από το υψηλό του επίπεδο.

Η αντίστροφη πορεία του χρηματιστηριακού δείκτη άρχισε όταν ο Τραμπ αποφάσισε να υλοποιήσει τις προεκλογικές εξαγγελίες του για επιβολή δασμών σε εισαγόμενα προϊόντα, με στόχο την αύξηση των επενδύσεων στη βιομηχανία και της απασχόλησης στις ΗΠΑ.

Το πρόβλημα με τους δασμούς είναι ότι οδηγούν στη λήψη ανταποδοτικών μέτρων από τις χώρες που θίγονται, με συνέπεια έναν εμπορικό πόλεμο που τελικά δυσκολεύει τις εξαγωγές και την ανάπτυξη για όλες τις χώρες. Η ιστορική εμπειρία, με πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα τη δεκαετία του 1930, έχει δείξει ξεκάθαρα ότι οι εμπορικοί πόλεμοι δημιουργούν περισσότερα προβλήματα από αυτά που λύνουν. Με άλλα λόγια, όλοι όσοι εμπλέκονται σε αυτούς, βγαίνουν χαμένοι.

Στην αμερικανική οικονομία έχουν αρχίσει ήδη κάποιες παρενέργειες από τη δασμολογική πολιτική του Τραμπ αλλά και από τα μπρος - πίσω στην εφαρμογή τους. Καθώς η Κίνα, ο Καναδάς και η Ευρωπαϊκή Ενωση έχουν απαντήσει με δασμούς στις εισαγωγές αμερικανικών προϊόντων, το κλίμα για πολλές επιχειρήσεις στην Αμερική έχει γίνει αρνητικό, όπως και για τους καταναλωτές, οι οποίοι φοβούνται νέα αύξηση του πληθωρισμού. Μία σειρά από μεγάλες τράπεζες, εξ άλλου, αναθεωρούν προς τα κάτω τις προβλέψεις τους για την ανάπτυξη της αμερικανικής οικονομίας.

Του Κώστα Ράπτη

Σε τίνος το γήπεδο βρίσκεται η μπάλα; Αφότου ΗΠΑ και Ουκρανία μπόρεσαν κατά τη συνάντηση αντιπροσωπειών τους στο Ριάντ να συντονισθούν σε μία πρόταση για εκεχειρία τριάντα ημερών στην ουκρανο-ρωσική πολεμική σύγκρουση, ο επικεφαλής του Στέιτ Ντιπάρτμεντ Μάρκο Ρούμπιο δήλωσε ότι "η μπάλα βρίσκεται στο γήπεδο της Ρωσίας" – και την αποστροφή αυτή έσπευσαν να επαναλάβουν ένας προς έναν οι κυριότεροι Ευρωπαίοι ηγέτες. 

Όμως ο Ρώσος πρόεδρος Βλαντίμιρ Πούτιν δεν δυσκολεύθηκε ιδιαίτερα να επιστρέψει την "μπάλα" – η οποία φαίνεται πως πλέον… αναζητά γήπεδο εν μέσω τόσων ελιγμών και επιχειρούμενων εξαπατήσεων. 

Παρεπόμενα του Ριάντ

Η συμφωνία στο Ριάντ αποτέλεσε μιαν ευπρόσδεκτη για το δυτικό στρατόπεδο αποκατάσταση στοιχειωδών όρων ενότητας, μετά τη μοιραία συνάντηση του Αμερικανού προέδρου, Ντόναλντ Τραμπ, με τον Ουκρανό ομόλογό του, Βολοντίμιρ Ζελένσκι, στον Λευκό Οίκο, η οποία έφερε τα πράγματα στα όρια της ρήξης. Επί της ουσίας, ωστόσο, μένει αδιευκρίνιστο αν η πρόταση για εκεχειρία τριάντα ημερών υπήρξε περισσότερο μια προσπάθεια να ρυμουλκηθεί η ουκρανική πλευρά στην αμερικανική γραμμή ή, αντιθέτως, μια στροφή του Τραμπ προς μια επιλογή παράτασης του πολέμου με επίρριψη της ευθύνης στη Ρωσία. Πόσω μάλλον που ο Ρούμπιο πλαισίωσε επικοινωνιακά τα συμφωνηθέντα με προειδοποιήσεις, ότι η Ουάσιnγκτον έχει και άλλα μέσα πίεσης στη φαρέτρα της, εάν η Μόσχα παρ’ ελπίδα απαντούσε απορριπτικά. 

Σε κάθε περίπτωση, η πρόταση υποβλήθηκε με την προσδοκία... να απορριφθεί, εφόσον η ρωσική πλευρά είχε εκ των προτέρων στείλει το μήνυμα ότι δεν ενδιαφέρεται για ασαφείς προσωρινές διευθετήσεις. Και πράγματι, μετά τη συνάντηση του Ριάντ σειρά υψηλόβαθμων Ρώσων αξιωματούχων (όπως ο υπουργός Εξωτερικών, Σεργκέι Λαβρόφ, ο προεδρικός σύμβουλος, Γιούρι Ουσακόφ, ο επικεφαλής της επιτροπής Εξωτερικών Υποθέσεων της Άνω Βουλής, Κονσταντίν Κοσάτσεφ) έσπευσαν να προειδοποιήσουν ότι η ιδέα της εκεχειρίας "δεν προσφέρει τίποτε" στη Ρωσία και αποτελεί απλώς μια προσπάθεια να προσφερθεί στον δοκιμαζόμενο ουκρανικό στρατό μια αναγκαία για την ανασυγκρότησή του ανάπαυλα. Η "οριστική αντιμετώπιση" των "βαθύτερων αιτίων" της ουκρανικής κρίσης (βλ. η δημιουργία μιας νέας αρχιτεκτονικής συλλογικής ασφάλειας σε όλη την Ευρώπη) αποτελεί μόνιμη επωδό της ρωσικής διπλωματίας.