Άνθρακες ο θησαυρός; Ο οικονομικός αρθρογράφος της βρετανικής εφημερίδας Daily Telegraph, Άμπροουζ Έβανς-Πρίτσαρντ, υποστηρίζει σε εκτενή ανάλυσή του ότι τα οφέλη από την πετρελαϊκή συμφωνία του Ντόναλντ Τραμπ με τους επιγόνους του απαχθέντος προέδρου της Βενεζουέλας Νικολάς Μαδούρο είναι πολύ μικρότερα από όσα προβάλλονται.
Ο ισχυρισμός του Ντόναλντ Τραμπ ότι διπλασίασε τα αποθέματα πετρελαίου των ΗΠΑ με μια κίνηση, κατάσχοντας 66 δισεκατομμύρια βαρέλια πετρελαίου της Βενεζουέλας ("Ένα δώρο από τη Βενεζουέλα στον λαό των Ηνωμένων Πολιτειών”, όπως το έθεσε στο Truth Social) έχει τον ίδιο φανταστικό χαρακτήρα με τις ιστορίες του Σερ Γουόλτερ Ράλεϊ το 1618 όταν αναζητούσε το μυθικό Ελντοράντο στην κοιλάδα του Ορινόκου, υποστηρίζει ο Έβανς-Πρίτσαρντ.
Η Βενεζουέλα έχει θεωρητικά τα μεγαλύτερα αποθέματα πετρελαίου στον κόσμο. Όμως το μεγαλύτερο μέρος αυτού του αποθέματος είναι εξαιρετικά βαρύ πετρέλαιο στον Ορινόκο, τόσο ιξώδες που δεν μπορεί να ρέει μέσω αγωγών εκτός εάν αναμειχθεί με ακριβά αραιωτικά.
Οι αναλυτές της Wood Mackenzie εκτιμούν ότι το κόστος επίτευξης νεκρού σημείου (break even cost) για νέα έργα στο Ορινόκο θα φτάσει τα 80 δολάρια το βαρέλι, πολύ πάνω από το όριο που απαιτείται για σοβαρές επενδύσεις.
Ελάχιστες γεωτρήσεις πρόκειται ποτέ να γίνουν, προσθέτει ο Βρετανός αναλυτής, ακόμα και αν νομίζετε ότι ο λαός της Βενεζουέλας θα ανεχθεί μια τέτοια λεηλασία των κυρίαρχων πόρων του σε μια καταναγκαστική κοινοπραξία με μια μισητή νεομαρξιστική δικτατορία.
Ο καθηγητής Ρικάρντο Χάουσμαν του Χάρβαρντ, πρύτανης της βενεζουελάνικης διασποράς, με ανάρτησή του στο Χ στρέφεται κατά του επικεφαλής του Στέιτ Ντιπάρτμεντ, Μάρκο Ρούμπιο: "Μόλις χάσατε κάθε εμπιστοσύνη που είχαν ποτέ οι Βενεζουελάνοι σε εσάς. Επιλέξατε να χρησιμοποιήσετε την αμερικανική ισχύ, όχι για να απελευθερώσετε τους Βενεζουελάνους, αλλά για να πάτε στο κρεβάτι με τους καταπιεστές μας. Επιλέξατε να προωθήσετε μια αρπαγή περιουσιακών στοιχείων, μια αντισυνταγματική συμφωνία με μια παράνομη καταπιεστική κυβέρνηση, αντί να χρησιμοποιήσετε την ηγεσία των ΗΠΑ για να αποκαταστήσετε πρώτα τη συνταγματική τάξη και τη δημοκρατία. Οι Βενεζουελανοί δεν θα σεβαστούν αυτή την παράνομη συμφωνία και καμία μεγάλη αμερικανική πετρελαϊκή εταιρεία δεν θα την πάρει στα σοβαρά, επειδή γνωρίζουν ότι δεν θα διαρκέσει. Εμποδίζετε την ηγέτιδά μας, Μαρία Κορίνα Ματσάδο να επιστρέψει στη Βενεζουέλα και έχετε συνωμοτήσει για να καθυστερήσετε τις εκλογές και την επιστροφή στη δημοκρατία. Ντροπή”.
Κατά τον Έβανς-Πρίτσαρντ τα θεμελιώδη του βενεζολάνικου καθεστώτος βρίσκονται στη θέση τους: Οι Τσαβιστές εξακολουθούν να κλέβουν ατιμώρητοι. Ο μηχανισμός των αρχηγών των συνοικιακών οικοδομικών τετραγώνων παραμένει στη θέση του. Οι παραστρατιωτικοί collectivos εξακολουθούν να περιπολούν τους δρόμους. Κατά το Foro Penal, βενεζολάνικη οργάνωση ανθρωπίνων δικαιωμάτων, οι φυλακές εξακολουθούν να κρατούν περισσότερους από 300 ακτιβιστές για τη δημοκρατία και όσοι αποφυλακίζονται εξακολουθούν να φιμώνονται.
Ο υπουργός Εσωτερικών Ντιοσντάδο Καμπέλο, εξακολουθεί να κυβερνά τη Βενεζουέλα με σιδηρά γροθιά και συναντά αξιωματούχους του Τραμπ παρά την επικήρυξη των 25 εκατομμυρίων δολαρίων που έχει επιβληθεί από τις ΗΠΑ με κατηγορίες για ναρκωτικά και τρομοκρατία.
"Μετά τις 3 Ιανουαρίου, ο πρόεδρος Τραμπ θεωρούνταν ήρωας από τη συντριπτική πλειοψηφία των Βενεζουελάνων και από ένα μεγάλο μέρος των Λατινοαμερικανών. Αυτή η εικόνα έχει αλλάξει δραματικά τους τελευταίους μήνες” υποστηρίζει ο Εμανουέλ Ρινκόν νυν αντιπολιτευόμενος, πρώην οπαδός του Τσάβες. Κατ' αυτόν ο Τραμπ έδωσε στην αντιμπεριαλιστική Αριστερά της Λατινικής Αμερικής ένα ισχυρό όπλο που θα εκμεταλλευτεί για δεκαετίες για να κερδίσει εκλογές και να καλλιεργήσει αδυσώπητο μίσος για τις ΗΠΑ.
Η Ουάσινγκτον δεν πληρώνει για το πετρέλαιο της Βενεζουέλας. Το Γραφείο Στρατηγικού Κεφαλαίου του Πενταγώνου κατάσχει το πετρέλαιο. Οι ΗΠΑ αποκτούν πλειοψηφικό μερίδιο έως και 55% σε 17 πετρελαιοπηγές.
Δεν γνωρίζουμε τις λεπτομέρειες. Είναι λογικό να στοιχηματίζουμε ότι ο Τραμπ θα αποκομίσει τα καλύτερα κέρδη από τα συμβατικά κοιτάσματα της Βενεζουέλας στο Μαρακαΐμπο στις ακτές της Καραϊβικής, ουσιαστικά κατάσχοντας κρατικά έσοδα, υποστηρίζει ο Έβανς-Πρίτσαρντ.
Αλλά το Μαρακαΐμπο αποτελεί ένα μικρό κλάσμα των αποθεμάτων της χώρας. Τα υπόλοιπα βρίσκονται κυρίως στη ζώνη του Ορινόκο. Έτσι φτάνει ο Τραμπ στα ιλιγγιώδη νούμερά του.
Θα απαιτηθούν τεράστια ποσά για να αποκατασταθεί η εγκαταλελειμμένη πετρελαϊκή υποδομή της Βενεζουέλας στην παλιά της αίγλη. Οι αγωγοί χρονολογούνται από τη δεκαετία του 1970 και έχουν υποβαθμιστεί από την όξινη διάβρωση. Το καθεστώς των Τσαβιστών έχει εκμεταλλευτεί την εθνική πετρελαϊκή εταιρεία PDVSA ως "αγελάδα μετρητών” για πάνω από είκοσι χρόνια, καννιβαλίζοντας εξαρτήματα στην πορεία. Περίπου 14.000 γεωλόγοι, μηχανικοί πετρελαίου και ειδικοί της βιομηχανίας έχουν μεταναστεύσει.
Η παραγωγή έχει ανακάμψει λίγο μετά τον Ιανουάριο, επιλέγοντας εύκολα εφικτούς καρπούς, αλλά οι αναλυτές της Rystad λένε ότι θα χρειαστούν πάνω από 50 δισεκατομμύρια δολάρια νέων επενδύσεων μόνο και μόνο για να διατηρηθεί η παραγωγή στα τρέχοντα χαμηλά επίπεδα των 1,1 εκατομμυρίων βαρελιών την ημέρα τα επόμενα 15 χρόνια.
Θα χρειαστούν 180 δισεκατομμύρια δολάρια για να φτάσει η παραγωγή πάνω από τα δύο εκατομμύρια βαρέλια την ημέρα έως το 2040. Το Ορινόκο θα απαιτούσε ένα ολόκληρο οικοσύστημα "οπτανθρακοποιητών” και εξειδικευμένο εξοπλισμό για την απομάκρυνση του αζώτου, του θείου και των ακαθαρσιών.
Η αρπαγή πετρελαίου της Βενεζουέλας από τον Τραμπ έχει πολλά κοινά με την αρπαγή ορυκτών και υδρογονανθράκων της Ουκρανίας , έναν ληστρικό εκβιασμό που επίσης μεταμφιέστηκε σε συμφωνία και επιβλήθηκε στο Κίεβο σε μια στιγμή ακραίας ευπάθειας στον αγώνα της Ουκρανίας για εθνική επιβίωση, συνεχίζει ο Έβανς-Πρίτσαρντ.
Και τα δύο είναι αξιοθρήνητα, αντανακλώντας την αρχέγονη και αταβιστική παρόρμηση του Τραμπ να καταλάβει τον έλεγχο των πρώτων υλών όπου μπορεί και από όποιον φαίνεται αδύναμος.
Και τα δύο είναι επίσης απατηλά. Ο Σκοτ Μπέσεντ, ο υπουργός Οικονομικών των ΗΠΑ, μίλησε για ορυκτά λάφυρα ύψους 2 τρισεκατομμυρίων δολαρίων σε εσωτερικές συναντήσεις του Λευκού Οίκου, εκμεταλλευόμενος τις εύκολα τρεφόμενες φαντασιώσεις του Τραμπ ως μέρος μιας εσωτερικής διαμάχης για την εξουσία.
Χωρίστε αυτό στο εκατονταπλάσιο και ίσως αξίζει να γίνει κάτι. Η Ουκρανία έχει λίθιο και σπάνιες γαίες, αλλά οι ίδιες οι ΗΠΑ έχουν πολύ περισσότερα και από τα δύο. Ο περιορισμός δεν είναι ο πόρος αλλά η βρώμικη διαδικασία εξόρυξης και τα χαμηλά κέρδη, για αυτό και οι ΗΠΑ αποσύρθηκαν από την επιχείρηση. Αυτή η ουκρανική πέτρα είναι ως επί το πλείστον άχρηστη για την Αμερική.
Ένα πράγμα είναι απολύτως βέβαιο: ο κόσμος δεν θα χρειαστεί ποτέ το ακριβό, εξαιρετικά βρώμικο, οριακό πετρέλαιο της Βενεζουέλας. Η παγκόσμια αγορά θα πνιγεί σε αργό μόλις ανοίξει ξανά το Στενό του Ορμούζ και ανακάμψουν τα αποθέματα.
Οι πωλήσεις βενζινοκίνητων και πετρελαιοκίνητων αυτοκινήτων στην Κίνα (τη μεγαλύτερη αγορά αυτοκινήτων στον κόσμο μέχρι στιγμής) κορυφώθηκαν το 2017 και τώρα βρίσκονται σε μια σπείρα θανάτου. Τα ηλεκτρικά και τα υβριδικά οχήματα κατέλαβαν μερίδιο ρεκόρ 65% τον Ιούλιο.
Οι Κινέζοι μεταφορείς αγοράζουν σήμερα περισσότερα βαριά ηλεκτρικά φορτηγά από ό,τι πετρελαιοκίνητα φορτηγά. Η μεταφορά εμπορευμάτων στον ποταμό Γιανγκτσέ και στις εσωτερικές πλωτές οδούς μεταβαίνει σε ηλεκτρικά σκάφη με παρόμοια πορεία, με κάποια καθυστέρηση. Η ζήτηση πετρελαίου από την Κίνα θα συρρικνωθεί σταδιακά σε αυτό που χρειάζεται μόνο για πετροχημικές πρώτες ύλες και αεροπορία μεγάλων αποστάσεων.
Οι πωλήσεις ηλεκτρικών οχημάτων στη Σιγκαπούρη έφτασαν το 68% της αγοράς τον Ιούλιο. Στο Βιετνάμ, το ποσοστό αυτό πλησιάζει το 40%. Η Νοτιοανατολική Ασία θα έχει επίσης εξαφανιστεί σε πέντε χρόνια.
Τα στοιχεία της Ευρωπαϊκής Ένωσης Κατασκευαστών Αυτοκινήτων δείχνουν ότι οι πωλήσεις αμιγώς ηλεκτρικών οχημάτων τον Ιούνιο αυξήθηκαν κατά 93% στη Γαλλία, 86% στην Ιταλία και 78% στη Γερμανία σε σχέση με ένα χρόνο νωρίτερα. Οι πωλήσεις βενζινοκίνητων και πετρελαιοκίνητων αυτοκινήτων βρίσκονται σε ελεύθερη πτώση, από 47,1% τον Ιούνιο του 2024 σε 29,7% τον Ιούνιο.
Ο παλαιός στόλος αυτοκινήτων με κινητήρα εσωτερικής καύσης που κυκλοφορούν στους δρόμους κορυφώθηκε το 2020 και τώρα μειώνεται κατά περίπου 4% ετησίως. Το παιχνίδι έχει ανοίξει και για το πετρέλαιο στην Ευρώπη.
Ο Τραμπ ζει σε μια τεχνολογική και ιστορική χρονική στρέβλωση, προσκολλημένος σε μια εξαφανιζόμενη παγκόσμια τάξη όπου το πετρέλαιο ήταν κάποτε ο βασιλιάς, επειδή αυτό είναι το μόνο που γνώριζε ποτέ και είναι πολύ ηλικιωμένος.
Η κοινοπραξία του μεταξύ των MAGA και των Τσαβιστών είναι ένα περίεργο μείγμα αυτοκρατορικής αρπαγής, θεάτρου και εμπορικής ανοησίας. Η Βενεζουέλα είναι καλύτερα να αφεθεί στον λαό της. Ο Ορινόκος είναι καλύτερα να αφεθεί στους κροκόδειλους, καταλήγει ο Έβανς-Πρίτσαρντ.
Κ.Ρ.
